Neft şirkətləri İranın xəbərdarlığından sonra geri çəkilir
Məlumata görə, Hindistanın ən azı üç neft emalı şirkəti və dünyanın iri enerji şirkətlərindən biri İranın yeni “qara siyahı”sına daxil etdiyi gəmilərdən istifadəni dayandırmağı planlaşdırır.
Dörd məlumatlı mənbəyə əsaslanan xəbərdə bildirilir ki, qərarın əsas səbəbi təhlükəsizlik riskləridir. Şirkətlər yalnız həmin gəmilərin birbaşa istifadəsindən deyil, gəmidən-gəmiyə yükdaşıma əməliyyatlarında onlarla əməkdaşlıqdan da yayınmağa hazırlaşırlar.
Hindistan neft emalı müəssisələrindən birində çalışan mənbə bildirib ki, Yaxın Şərqdən yüklərin daşınması zamanı standartlara uyğun hesab edilməyən gəmilərdən, eləcə də belə gəmilərin iştirak etdiyi gəmidən-gəmiyə ötürmə əməliyyatlarından uzaq duracaqlar.
Daşıma şirkətləri riskləri yenidən hesablayır
Bir sıra gəmi icarəsi və yükdaşıma şirkətləri də İranın xəbərdarlığından sonra mövcud əməliyyatlarını nəzərdən keçirməyə başlayıblar.
Şirkətlər gəmidən-gəmiyə neft ötürülməsi əməliyyatlarının davam etdirilib-etdirilməməsini müzakirə edir və Tehran tərəfindən açıqlanan xəbərdarlığın yarada biləcəyi nəticələri qiymətləndirirlər.
Neft alıcılarından biri hesab edir ki, Oman körfəzində gəmidən-gəmiyə ötürmə məntəqələrindən neft almaqdansa, yükün birbaşa son təyinat nöqtəsinə çatdırılması şərti ilə alış həyata keçirmək daha təhlükəsiz ola bilər.
İranın qərarı Körfəzdəki neft daşımalarını hədəfə alır
İranın tətbiq etdiyi yeni qaydaların Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Səudiyyə Ərəbistanı kimi Körfəz neft istehsalçılarının istifadə etdiyi müəyyən daşıma sxemlərinə ciddi təsir göstərə biləcəyi bildirilir.
Bu sistemdə xüsusi tankerlər nefti Körfəzdən Hörmüz boğazı vasitəsilə Oman körfəzinə daşıyır. Daha sonra yük açıq dənizdə başqa gəmilərə ötürülərək son alıcılara göndərilir.
İranın son xəbərdarlığı məhz belə əməliyyatların həyata keçirilməsini çətinləşdirə və şirkətlərin risk hesablamalarını dəyişə bilər.
Tehran 45 gəmini “qara siyahı”ya salıb
İran bazar günü Hörmüz boğazından keçidlə bağlı müəyyən etdiyi qaydaları pozduğunu bildirdiyi 45 gəmidən ibarət “qara siyahı” açıqlayıb.
Tehran həmin gəmilərlə yükdaşıma əməliyyatlarında əməkdaşlıq edən digər gəmilərin də məsuliyyətlə üzləşə biləcəyini xəbərdar edib.
İranın Körfəz Su Yolu İdarəsi bundan əvvəl yaydığı açıqlamada qaydaları pozan gəmilərlə əməkdaşlıq edənlərin də pozuntu törədənlər siyahısına daxil ediləcəyini bildirmişdi.
Cərimə, saxlanılma və müsadirə xəbərdarlığı
İran tərəfinin açıqlamasına əsasən, Hörmüz boğazından keçid qaydalarını pozduğu müəyyən edilən gəmilər növbəti keçidlər zamanı ciddi məhdudiyyətlərlə qarşılaşa bilər.
Bu tədbirlər sırasında cərimə, gəminin saxlanılması və hətta müsadirəsi də göstərilir.
Beləliklə, İranın 45 gəmini “qara siyahı”ya daxil etməsi artıq beynəlxalq neft daşımalarında praktiki nəticələr yaratmağa başlayıb. Şirkətlərin təhlükəsizlik risklərini azaltmaq üçün həmin gəmilərdən uzaqlaşması Tehran tərəfindən tətbiq olunan Hörmüz qaydalarının enerji daşımalarına təsir imkanını daha da artırır.
