İran: ABŞ Şərtləri Qəbul Etməsə, Hörmüz Açılmayacaq

İran Hörmüz boğazının açılmasını ABŞ-nin öhdəliklərinə bağlayıb

İran xarici işlər nazirinin hüquq və beynəlxalq məsələlər üzrə müavini Kazım Qəribabadi Hörmüz boğazında tətbiq olunan məhdudiyyətlərlə bağlı açıqlama verib.

İranın Tasnim xəbər agentliyinin məlumatına görə, Qəribabadi Minab şəhərində keçirdiyi mətbuat konfransında boğazın açılmasının ABŞ-nin üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirməsindən asılı olduğunu bildirib.

O vurğulayıb ki, İran Hörmüz boğazındakı tədbirlərini Vaşinqton hərbi müdaxilənin problemi həll etməyəcəyini qəbul edənədək davam etdirəcək.

Ticarət gəmilərinin razılaşdırılmamış keçidi qadağandır

Qəribabadinin sözlərinə görə, Hörmüz boğazından keçmək istəyən ticarət gəmiləri İranla hərəkət qaydalarını əvvəlcədən razılaşdırmalıdırlar.

O bildirib ki, belə razılaşma olmadan ticarət gəmilərinin boğazdan keçməsinə icazə verilmir.

İran rəsmisi bu məhdudiyyətləri ölkənin təhlükəsizlik maraqları ilə əlaqələndirib.

Hərbi gəmilərin Hörmüzdən keçidinə tam qadağa

Qəribabadi hərbi gəmilərlə bağlı daha sərt mövqe nümayiş etdirib.

O, bütün hərbi gəmilərin Hörmüz boğazından keçməsinin qəti şəkildə qadağan edildiyini açıqlayıb.

“Hörmüz boğazı İranın milli təhlükəsizliyi üçün qırmızı xətdir”

İran xarici işlər nazirinin müavini Hörmüz boğazını ölkəsinin milli təhlükəsizliyi baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyan strateji məkan adlandırıb.

Onun sözlərinə görə, boğaz İran üçün həm milli təhlükəsizlik məsələsi, həm də müdafiə vasitəsidir.

Qəribabadi tətbiq edilən məhdudiyyətlərin İrana qarşı hərbi hücumlara cavab olaraq qüvvəyə mindiyini bildirib.

O, digər dövlətləri mövcud vəziyyətin əsas səbəblərini araşdırmağa çağırıb.

Tehran məhdudiyyətlərin davam edəcəyini bildirir

İran rəsmisi Hörmüz boğazındakı tədbirlərin müvəqqəti siyasi təzyiq vasitəsi kimi qiymətləndirilməməli olduğunu vurğulayıb.

Qəribabadinin sözlərinə görə, Tehran bu addımları ölkəyə qarşı həyata keçirilən hərbi əməliyyatlarla əlaqələndirir.

“ABŞ hərbi həll yolunun olmadığını anlamalıdır”

Qəribabadi bildirib ki, İranın boğazdakı məhdudiyyətləri ABŞ hərbi yolla nəticə əldə edə bilməyəcəyini anlayana qədər qüvvədə qalacaq.

Onun açıqlamasına əsasən, Tehran Hörmüz boğazının açılması üçün Vaşinqtondan konkret öhdəliklərin yerinə yetirilməsini gözləyir.

İran tərəfi həmin öhdəliklər icra olunmadan boğazda əvvəlki keçid qaydalarına qayıtmaq niyyətində olmadığını bildirir.

Omanla razılaşma boğazın dərhal açılması demək deyil

Kazım Qəribabadi İranın Oman Sultanlığı ilə apardığı danışıqlara da münasibət bildirib.

O vurğulayıb ki, Tehranla Maskat arasında əldə olunan razılaşma Hörmüz boğazının dərhal açılması anlamına gəlmir.

Gəmiçiliklə bağlı qərarlar ayrıca qiymətləndiriləcək

İran rəsmisinin açıqlamasından aydın olur ki, Omanla razılaşma boğazda tətbiq edilən bütün məhdudiyyətlərin avtomatik aradan qaldırılmasını nəzərdə tutmur.

Qəribabadi Hörmüz boğazının açılması məsələsində İranın təhlükəsizlik tələblərinin əsas şərt olaraq qaldığını bildirib.

O, bu məsələnin ABŞ ilə aparılan diplomatik təmaslardan da asılı olduğunu qeyd edib.

ABŞ İranın yeddi şərtinə münasibət bildirib

İran xarici işlər nazirinin müavini Vaşinqtonla diplomatik əlaqələr barədə də məlumat verib.

Qəribabadinin sözlərinə görə, ABŞ tərəfi İranın irəli sürdüyü yeddi şərtlə bağlı öz qeydlərini təqdim edib.

Vaşinqtonun cavabı Qətər vasitəsilə çatdırılıb

İran rəsmisi bildirib ki, ABŞ-nin mövqeyi Qətərin vasitəçiliyi ilə Tehrana çatdırılıb.

Onun sözlərinə görə, İran hazırda həmin qeydləri nəzərdən keçirir.

Qəribabadi Vaşinqtonun hansı şərtlərə münasibət bildirdiyini və təqdim olunan qeydlərin məzmununu açıqlamayıb.

Bununla yanaşı, İranın ABŞ-dən aldığı cavaba dair yekun qərarın nə vaxt veriləcəyi barədə də məlumat təqdim olunmayıb.

İran “Ramazan müharibəsi”nin nəticələrindən danışıb

Qəribabadi çıxışında İranın son hərbi qarşıdurma dövründəki fəaliyyətinə də toxunub.

O, “Ramazan müharibəsi” adlandırdığı qarşıdurmanı İranın müdafiə imkanlarının və gücünün göstəricisi kimi qiymətləndirib.

İran rəsmisi ölkəsinin hərbi mövqeyini vurğulayıb

Qəribabadinin sözlərinə görə, İran xalqının həmrəyliyi və ölkənin müdafiə imkanları qarşı tərəfin məqsədlərinə çatmasına mane olub.

O, bu qarşıdurmanın İranın müqavimət və müdafiə qabiliyyətini nümayiş etdirdiyini bildirib.

Bu qiymətləndirmə İran xarici işlər nazirinin müavininin açıqlamasını əks etdirir.

BMT-yə 100-dən çox diplomatik nota təqdim olunub

İran rəsmisi ölkəsinə qarşı həyata keçirildiyini bildirdiyi hərbi hücumlarla bağlı beynəlxalq təşkilatlara müraciət edildiyini də açıqlayıb.

Qəribabadinin sözlərinə görə, Tehran bu məsələ ilə əlaqədar Birləşmiş Millətlər Təşkilatına 100-dən artıq diplomatik nota təqdim edib.

Qonşu ölkələrin rolu sənədləşdirilib

İran xarici işlər nazirinin müavini hərbi əməliyyatlarda qonşu dövlətlərin rolunun da araşdırıldığını bildirib.

O qeyd edib ki, İran tərəfi bu prosesdə qonşu ölkələrin iştirakına dair məlumatları tam şəkildə sənədləşdirib.

Lakin açıqlamada hansı dövlətlərin hansı fəaliyyətlərdə iştirak etdiyi barədə konkret təfərrüatlar təqdim olunmayıb.

Tehran qonşu ölkələrə xəbərdarlıq edib

Qəribabadi çıxışının sonunda İranın təhlükəsizliyinin region dövlətlərinin təhlükəsizliyi ilə sıx bağlı olduğunu vurğulayıb.

O bildirib ki, regional sabitliyin qorunması üçün qonşu ölkələrin mövqeyi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

“Heç bir ölkə ərazisini İrana qarşı hücumlara verməməlidir”

İran rəsmisi Tehranın qonşu dövlətlərdən əsas gözləntisini də açıqlayıb.

Onun sözlərinə görə, regiondakı heç bir ölkə öz ərazisini İrana qarşı hərbi hücumlar həyata keçirən qüvvələrin istifadəsinə verməməlidir.

Qəribabadi İranın və region dövlətlərinin təhlükəsizliyinin bir-birindən ayrı qiymətləndirilə bilməyəcəyini bildirib.

Beləliklə, Tehran Hörmüz boğazında ticarət gəmilərinin keçidini razılaşdırma şərtinə bağlayır, hərbi gəmilərin hərəkətini isə tam qadağan edir. İran rəsmiləri məhdudiyyətlərin aradan qaldırılmasını ABŞ-nin öhdəliklərini yerinə yetirməsi və hərbi qarşıdurmadan imtina etməsi ilə əlaqələndirirlər.