Kanada ilə qarşıdurma seçki yarışına daşındı
ABŞ Prezidenti Donald Trampın Kanadaya qarşı başlatdığı gömrük rüsumları müharibəsi noyabrda keçiriləcək aralıq seçkilər ərəfəsində Respublikaçılar Partiyasının həssas ştatlardakı namizədlərinə əlavə təzyiq yaradır.
Xüsusilə Kanada ilə sıx iqtisadi əlaqələri olan sərhəd ştatlarında yeni rüsumların qiymətlərə, istehsal xərclərinə və ailə büdcələrinə təsiri əsas müzakirə mövzularından birinə çevrilib.
Vaşinqton və Ottava arasında danışıqların son anda nəticəsiz qalmasından sonra Kanadadan idxal edilən təxminən 20 milyard dollar dəyərində məhsula 50 faizlik gömrük rüsumları qüvvəyə minib.
Avtomobil və polad sektoruna yeni təhlükə
Tramp bununla kifayətlənməyərək avtomobillərə, yük maşınlarına, avtomobil ehtiyat hissələrinə və polada əlavə 50 faizlik rüsum tətbiq etməklə hədələyib. Bu tədbirlərin 1 yanvar 2027-ci ildən qüvvəyə minməsi nəzərdə tutulur.
Siyasi strateqlər hesab edirlər ki, qarşıdurmanın amerikalı istehlakçılara birbaşa təsiri respublikaçıların seçki kampaniyasını çətinləşdirə bilər.
İranla müharibənin təsiri nəticəsində neft qiymətlərinin yüksəlməsi fonunda Kanada ilə ticarət müharibəsinin də dərinləşməsi yaşayış xərcləri məsələsini daha həssas mövzuya çevirir.
Respublikaçılar üçün təhlükəli seçki sınağı
Miçiqanda yaşayan respublikaçı strateq Ceyson Keybl Rou bildirib ki, qarşıdurmanın həm miqyası, həm də vaxtı partiya üçün problem yaradır.
Onun fikrincə, ABŞ-nin ən böyük ticarət tərəfdaşlarından və birbaşa qonşularından biri ilə iqtisadi qarşıdurmanın genişlənməsi respublikaçıların qiymətlərin əlçatanlığı ilə bağlı seçki mesajlarını zəiflədir.
Bununla belə, yaranmış vəziyyət bəzi respublikaçı namizədlərə Trampın gömrük siyasətindən məsafə saxlamaq imkanı da verə bilər.
Respublikaçı senator Trampa qarşı çıxdı
Men ştatında demokrat rəqibi Troy Ceksonla gərgin seçki mübarizəsi aparan respublikaçı senator Syuzan Kollinz Tramp administrasiyasının Kanada ilə bağlı siyasətini açıq şəkildə tənqid edib.
Kollinz qarşıdurmanın genişləndirilməsini “səhv” adlandıraraq yeni gömrük rüsumlarının ailələr və müəssisələr üçün xərcləri artıracağını bildirib.
ABŞ vitse-prezidenti Cey Di Vens isə seçki tədbirində Tramp administrasiyasının gömrük siyasətini müdafiə edib.
Demokratlar qiymət artımını seçki silahına çevirir
Demokratlar yaranmış vəziyyəti respublikaçılara qarşı əsas seçki arqumentlərindən birinə çevirməyə çalışırlar.
Demokratların Senat seçki kampaniyası komitəsinin sözçüsü Tommi Qarsiya bildirib ki, seçicilər noyabrda yaşayış xərclərinin artmasına görə respublikaçıları məsul tutacaqlar.
Gömrük rüsumları məsələsinin Ohayo, Miçiqan, Ayova, Alyaska və Nyu-Hempşir kimi mühüm ştatlarda seçki kampaniyasının əsas mövzularından birinə çevriləcəyi gözlənilir.
Bu ştatların bir neçəsində nəticələrin çox kiçik səs fərqi ilə müəyyənləşə biləcəyi bildirilir.
Kanada cavab zərbəsinə hazırlaşır
İqtisadçılar xəbərdarlıq edirlər ki, Kanada məhsullarına yüksək gömrük rüsumları ABŞ-nin sərhəd bölgələrində fəaliyyət göstərən şirkətlərin istehsal xərclərini artıra və nəticədə əlavə yükü istehlakçıların üzərinə qoya bilər.
Ontario əyalətinin baş naziri Duq Ford Kanadanın cavab verməyə hazır olduğunu və tədbirlərin xüsusilə respublikaçıların güclü olduğu ştatlara ciddi təsir göstərə biləcəyini bildirib.
Kanadanın baş naziri Mark Karni isə Vaşinqtonun irəli sürdüyü əlavə şərtləri “ədalətsiz” adlandırıb. O, Ottavanın sentyabrın 8-dən ABŞ-yə qarşı eyni həcmdə cavab rüsumları tətbiq edəcəyini açıqlayıb.
Ağ Ev geri çəkilmir
Ağ Ev isə Trampın qərarlarını müdafiə edir. Administrasiyanın mövqeyinə görə, yeni gömrük siyasəti ABŞ işçilərinin və fermerlərinin maraqlarının qorunmasına xidmət edir.
Beləliklə, Vaşinqton-Ottava qarşıdurması artıq yalnız ticarət məsələsi olmaqdan çıxaraq ABŞ daxilində mühüm seçki amilinə çevrilib. Qarşıdakı həftələrdə qiymətlərdə mümkün artım və Kanadanın cavab tədbirləri respublikaçıların seçki mövqelərinə birbaşa təsir göstərə bilər.
