Texnologiya nəhənglərinin rəhbərləri Ağ Evdə görüşür
ABŞ Prezidenti Donald Tramp çərşənbə axşamı ölkənin aparıcı süni intellekt və texnologiya şirkətlərinin rəhbərləri ilə görüşəcək.
Görüşdə Nümayəndələr Palatasının sədri Mayk Consonun da iştirakı nəzərdə tutulub. Əsas müzakirə mövzusu sürətlə inkişaf edən süni intellekt texnologiyalarına nəzarət, mümkün təhlükəsizlik mexanizmləri və innovasiyaların məhdudlaşdırılmaması olacaq.
Görüşdə “Meta”nın baş icraçı direktoru Mark Zukerberq, “Google”un baş icraçı direktoru Sundar Piçai, “OpenAI”ın prezidenti Qreq Brokman, “Anthropic”in baş icraçı direktoru Dario Amodei və “Nvidia”nın baş icraçı direktoru Censen Huanqın iştirak edəcəyi bildirilir.
Beləliklə, ABŞ-da süni intellekt sənayesinin gələcək istiqamətlərinə təsir edən ən böyük şirkətlərin nümayəndələri eyni masa arxasında toplaşacaq.
Vaşinqton nəzarət və inkişaf arasında tarazlıq axtarır
Nümayəndələr Palatasının sədri Mayk Conson bildirib ki, əsas məqsəd innovasiyaların qarşısını almadan süni intellekt üzərində lazımi nəzarət mexanizmlərini müəyyənləşdirməkdir.
Consonun mövqeyinə görə, ABŞ nə texnologiyanın inkişafına moratorium tətbiq etmək, nə də sektoru həddindən artıq tənzimləmək istəyir. Respublikaçı rəhbərliyin əsas arqumentlərindən biri odur ki, sərt məhdudiyyətlər ABŞ-ın qlobal texnoloji rəqabətdəki mövqeyinə təsir göstərə bilər.
Tramp geniş məhdudiyyətlərə qarşı çıxır
Donald Tramp süni intellekt sektorunun genişmiqyaslı məhdudlaşdırılmasına qarşı çıxan mövqeyi ilə seçilir.
Tramp administrasiyası ABŞ şirkətlərinin sürətli texnoloji inkişafını qorumağa çalışır və xüsusilə Çinlə rəqabəti bu siyasətin əsas səbəblərindən biri kimi göstərir. Administrasiyanın yanaşması təhlükəsizlik tədbirlərini tamamilə rədd etməkdən daha çox, onları innovasiyanı ciddi şəkildə yavaşlatmayacaq səviyyədə saxlamağa yönəlib.
Bu mövqe isə həm Konqres daxilində, həm də texnologiya sənayesində mübahisələrə səbəb olur.
Süni intellekt şirkətləri özləri yavaşlama çağırışı edir
Maraqlıdır ki, ən güclü süni intellekt sistemlərini hazırlayan şirkətlərin bəzi rəhbərləri son həftələrdə inkişaf tempinin azaldılmasını müdafiə etməyə başlayıblar.
“Anthropic”in rəhbəri Dario Amodei sentyabrın ortalarında qabaqcıl süni intellekt modellərinin imkanlarının inkişaf sürətinin məqsədli şəkildə azaldılmasını təklif edib. O, şirkətlər daxilində müstəqil təhlükəsizlik qiymətləndiricilərinin fəaliyyət göstərməsi, aparıcı laboratoriyalar arasında təhlükəsizlik standartlarının hazırlanması və beynəlxalq əməkdaşlığın gücləndirilməsi kimi addımlar irəli sürüb.
“OpenAI”ın baş icraçı direktoru Sem Altman və İlon Mask da süni intellektin ən qabaqcıl modellərinin inkişafında daha ehtiyatlı tempə dair çağırışlara dəstək ifadə ediblər.
Çin amili niyə bu qədər vacibdir?
Ağ Evdə keçiriləcək müzakirələrin arxasındakı əsas geosiyasi məsələlərdən biri ABŞ və Çin arasında süni intellekt sahəsində gedən rəqabətdir.
Vaşinqton süni intellektin iqtisadiyyat, müdafiə, kibertəhlükəsizlik və elmi tədqiqatlar baxımından strateji əhəmiyyət daşıdığını nəzərə alaraq ABŞ şirkətlərinin üstün mövqeyini qorumağa çalışır.
Tramp administrasiyasının sərt tənzimləməyə ehtiyatlı yanaşmasının əsaslandırılmasında da Çinlə rəqabət mühüm yer tutur. Digər tərəfdən, texnologiya rəhbərləri təhlükəsizlik standartlarının gücləndirilməsini istəyərkən ABŞ-ın Çin qarşısında texnoloji üstünlüyünün qorunmasını da vacib sayırlar.
Vaşinqtonda fikir ayrılığı dərinləşir
Məsələ yalnız Ağ Ev və texnologiya şirkətləri arasında fikir ayrılığı ilə məhdudlaşmır.
Konqresdə də süni intellektə hansı səviyyədə nəzarət edilməli olduğuna dair vahid yanaşma yoxdur. Bir tərəf sürətli tənzimləmənin təhlükəsizlik, məşğulluq və kiberrisklər baxımından zəruri olduğunu müdafiə edir. Digər tərəf isə həddindən artıq sərt qaydaların ABŞ şirkətlərinin innovasiya imkanlarını zəiflədə biləcəyini düşünür.
Müzakirələr xüsusilə 3 noyabrda keçiriləcək aralıq seçkiləri yaxınlaşdıqca siyasi əhəmiyyət də qazanır.
Ağ Ev görüşündə əsas sual: sürət, yoxsa təhlükəsizlik?
Süni intellekt ətrafındakı mübahisənin əsasını texnologiyanın nə qədər sürətlə inkişaf etdirilməli olduğu təşkil edir.
Sənayenin aparıcı rəhbərlərinin bir hissəsi təhlükəsizlik üçün əlavə vaxt qazanılmasını istəyir. Tramp administrasiyası isə ABŞ-ın texnoloji liderliyinin zəifləməməsini və Çinlə rəqabətdə üstünlüyün qorunmasını prioritet hesab edir.
Ağ Evdə keçiriləcək görüş bu iki yanaşmanın hansı nöqtədə uzlaşdırıla biləcəyini müəyyənləşdirmək baxımından əhəmiyyət daşıyır. Müzakirələrdən dərhal sonra məcburi yeni qaydaların qəbul ediləcəyi gözlənilməsə də, görüş ABŞ-ın süni intellekt siyasətinin gələcək istiqamətlərinə təsir göstərə bilər.
