NATO rəhbərləri bir müddətdir amerikalı və avropalı kino xadimləri ilə görüşlər təşkil edir. Kino və televiziya prodüserlərini, rejissorlarını və ssenaristlərini əvvəlcə Los-Ancelesdə bir araya gətirən NATO, daha sonra Brüsseldə və Parisdə görüşlər təşkil etdi. Dördüncü görüş də Londonda keçiriləcək.
The Guardian, London görüşündə iştirak edəcək bəzi kino xadimləri ilə əlaqə saxlayaraq bu işi xəbər edib. NATO rəhbərləri görüşün Chatham House qaydaları əsasında keçirilməsini istəyib. Yəni görüşə qatılanlar “əldə etdikləri məlumatlardan istifadə etməkdə sərbəst olacaqlar, lakin çıxış edənlərin kimlikləri gizli saxlanılacaq”.
Bəs NATO niyə belə görüşlər keçirir?
HOLLYWOOD ƏMƏLİYYATLARI
NATO-nun, xüsusilə də ABŞ-nin film sektoruna birbaşa müdaxilə etməsi yeni deyil. Xüsusilə Pentaqon və CIA-in bu mövzularda çox xüsusi fəaliyyətlər həyata keçirdiyi, prodüserdən rejissora, ssenaristdən aktyora qədər hər səviyyədə Hollywood-a nüfuz etdiyi məlumdur.
Bu mövzuda türkcəyə də çevrilmiş iki mühüm kitab var. Birincisi Jaques Seguela-nın Hollywood Daha Ağ Yuyar kitabıdır (Alfa, 1991). Kitab qısaca imperialist ABŞ-nin mədəni hegemonluq üçün Hollywood-dan necə istifadə etdiyini ortaya qoyur. İkinci kitab isə David L. Robb-un Hollywood Əməliyyatları kitabıdır (Güncel Yayıncılık, 2005). Pentaqon sənədləri və prodüserlərlə, ssenaristlərlə aparılmış müsahibələrə əsaslanan kitab, ABŞ ordusunun Hollywood filmləri vasitəsilə dünyaya necə “simpatik” göstərilməyə çalışıldığını ortaya qoyur.
CIA–PENTAQON–NATO FƏALİYYƏTLƏRİ
CIA-in bu işləri görmək üçün hətta “Əyləncə Sektoru Əməkdaşlığı” adlı bölməsi də var. Bu bölmə təkcə film sektoruna deyil; qəzet, jurnal və kitab sahələrinə də “ABŞ imperializminin maraqları” üçün müdaxilə edir. Təkcə filmlərin və ya kitabların məzmununu istiqamətləndirməklə kifayətlənmir, birbaşa film çəkilməsini və kitab yazılmasını da təmin edir!
Pentaqonun bu sahədəki fəaliyyətləri isə böyük bir sənaye formalaşdırıb. Hətta bu sənaye akademik ədəbiyyatda “hərbi-əyləncə kompleksi” kimi adlandırılır.
NATO-nun da bu mədəni sahələrə müdaxilə etməsi üçün bölməsi var: İctimai Diplomatiya Komitəsi. Komitənin tərkibində ictimai rəy formalaşdırılması, media əlaqələri və strateji kommunikasiya alt bölmələri fəaliyyət göstərir.
NATO-NUN VASİTƏÇİLƏRİ
NATO bu cür əlaqələri əvvəlki illərdə bəzi ABŞ düşüncə mərkəzləri vasitəsilə qururdu. Məsələn, 2004-cü ildə Vaşinqton mərkəzli Strateji və Beynəlxalq Araşdırmalar Mərkəzi (CSIS) vasitəsilə səkkiz ssenaristlə belə bir əməkdaşlıq işi aparmışdı.
Los-Anceles, Brüssel, Paris və London görüşləri isə NATO-nun birbaşa fəaliyyəti şəklindədir. The Guardian-ın xəbərinə görə London görüşünün gündəliyi “Avropada və onun hüdudlarından kənarda inkişaf edən təhlükəsizlik vəziyyəti” başlığını daşıyır. Görüşü şəxsən NATO Baş Katibinin müavini James Appathurai-nin rəhbərlik etdiyi NATO heyəti təşkil edir. Appathurai NATO-da “hibrid, kiber və yeni texnologiyalar” sahəsinə cavabdehdir.
‘PİS ASİYA – YAXŞI ATLANTİK’ FİLMLƏRİNƏ HAZIRLIQ
Əvvəlki yazımızda araşdırmışdıq: ABŞ NATO-da strateji transformasiya başladıb. ABŞ müdafiə naziri Pete Hegseth bu transformasiyanı NATO 3.0 adlandırdı. NATO Baş Katibi Mark Rutte də transformasiyanın tarixi əhəmiyyət daşıdığını söylədi.
Bu transformasiya qısaca NATO-nun istiqamətini Asiyaya/Avrasiyaya çevirməsi deməkdir. NATO rəhbərləri də kino xadimlərini bu transformasiyaya hazırlamaq istəyir.
Keçmiş Hollywood ssenarilərindən də nəticə çıxara biləcəyimiz kimi, filmlərlə Asiyanın, Asiya ölkələrinin dünya üçün necə təhdidlər yaratdığını işləyəcəklər, ABŞ və NATO-nun dünyanı xilas etmək üçün necə mübarizə apardığını göstərəcəklər. Qısacası “pis Asiyaya qarşı yaxşı Atlantik” filmləri çəkəcəklər!
Çünki NATO təkcə hərbi ittifaq deyil, üzv ölkələr başda olmaqla dünya ictimai rəyini formalaşdıran bir təşkilatdır eyni zamanda…
