“İsrailin əsas təhlükəsizlik prinsipləri aşınıb”
İsrailin “Haaretz” qəzetinin hərbi məsələlər üzrə şərhçisi Amir Oren yazıb ki, onilliklər ərzində İsrailin təhlükəsizlik siyasətinin təməlini təşkil edən “çəkindirmə, erkən xəbərdarlıq və qəti nəticə əldə etmə” prinsipləri artıq əvvəlki təsir gücünü itirib.
- “İsrailin əsas təhlükəsizlik prinsipləri aşınıb”
- Netanyahuya sərt ittihamlar
- “Düşmənlər çəkindirilə bilmədi”
- “Netanyahunun arqumentləri inandırıcı deyil”
- ABŞ–İsrail münasibətlərinə dair diqqətçəkən qeydlər
- “Tramp Netanyahunun hərəkət imkanlarını məhdudlaşdırır”
- Təhlükəsizlik doktrinasının gələcəyi müzakirə olunur
- İsrail daxilində narahatlıq artır
- ABŞ–İran razılaşmasının təsiri
Müəllif bu vəziyyəti simvolik şəkildə təsvir edərək bildirib ki, sanki “Bermud üçbucağı” artıq Hörmüz boğazına köçüb və İsrailin təhlükəsizlik doktrinasını öz içində “udub”.
Onun fikrincə, Qəzza, Livan, İran və Yəmən cəbhələrində baş verən hadisələr İsrailin ənənəvi təhlükəsizlik modelinin zəiflədiyini göstərir.
Netanyahuya sərt ittihamlar
“Düşmənlər çəkindirilə bilmədi”
Oren qeyd edib ki, İsrail rəhbərliyi öz hərbi gücünə həddindən artıq güvənib, lakin bu güc qarşı tərəfi geri çəkilməyə və ya təslim olmağa məcbur edə bilməyib.
Məqalədə vurğulanır ki, İsrailin hərbi əməliyyatları nəticəsində əldə edildiyi iddia olunan uğurlar uzunmüddətli strateji nəticələr verməyib və bölgədəki qarşıdurmalar davam edir.
Analitik hesab edir ki, İsrail hökumətinin təqdim etdiyi bəzi izahlar və arqumentlər reallıqla üst-üstə düşmür.
“Netanyahunun arqumentləri inandırıcı deyil”
Müəllif sual edir ki, əgər Hizbullahın hərbi potensialı ciddi şəkildə zəiflədilibsə, o zaman niyə bu təhlükə tam aradan qaldırılmayıb?
O, həmçinin İranın nüvə proqramı ilə bağlı illərdir aparılan siyasətin nəticələrini də mübahisələndirərək bildirir ki, əvvəlki nüvə razılaşmasının ləğvi Tehranın zənginləşdirilmiş uran ehtiyatlarının artmasının qarşısını ala bilməyib.
ABŞ–İsrail münasibətlərinə dair diqqətçəkən qeydlər
“Tramp Netanyahunun hərəkət imkanlarını məhdudlaşdırır”
Amir Oren yazır ki, bölgədə formalaşan yeni geosiyasi şəraitdə İsrail rəhbərliyinin manevr imkanları əvvəlki dövrlərlə müqayisədə daha məhduddur.
Məqalədə ABŞ Prezidenti Donald Trampın bölgə siyasətində əsas qərarverici fiqur kimi çıxış etdiyi və Netanyahunun hərəkətlərinin Vaşinqtonun mövqeyindən ciddi şəkildə asılı olduğu qeyd edilir.
Analitikin fikrincə, İsrailin uzun illər ərzində formalaşdırdığı təhlükəsizlik konsepsiyası regional reallıqlar və siyasi qərarlar fonunda ciddi sınaqla üzləşib.
Təhlükəsizlik doktrinasının gələcəyi müzakirə olunur
İsrail daxilində narahatlıq artır
Məqalədə vurğulanır ki, hazırkı vəziyyət İsrail cəmiyyətində və ekspert dairələrində ölkənin gələcək təhlükəsizlik strategiyası ilə bağlı sualları artırır.
Oren hesab edir ki, təhlükəsizlik sahəsində yaranmış problemlər yalnız hərbi müstəvidə deyil, siyasi idarəetmə və dövlət institutlarının fəaliyyəti ilə də əlaqəlidir.
ABŞ–İran razılaşmasının təsiri
Bu tənqidlər ABŞ ilə İran arasında əldə olunduğu bildirilən razılaşma fonunda səslənir. İsrail mediasında və bəzi beynəlxalq nəşrlərdə həmin proses Təl-Əvivin strateji məqsədlərinə uyğun gəlməyən inkişaf kimi qiymətləndirilir.
Məhz bu səbəbdən son günlər İsrail siyasi və media məkanında hökumətin siyasəti, müharibələrin nəticələri və ölkənin təhlükəsizlik konsepsiyası ətrafında müzakirələr daha da intensivləşib.
