Kabilin müstəqillik mesajı: “Heç bir ölkədən asılı deyilik”
Əfqanıstan İslam Əmirliyinin rəhbərliyi ölkənin siyasi, iqtisadi və hərbi qərarlarının xarici qüvvələrin təsiri ilə formalaşmadığını bildirib.
Əfqanıstan İslam Əmirliyi Müdafiə Nazirliyinə aid edilən açıqlamada bütün ölkələrə müraciət edilərək qeyd olunub ki, Əfqanıstandan asılı və itaətkar davranış gözlənilməməlidir.
Açıqlamada vurğulanıb:
“Uzaqda və ya yaxınlıqda olan bütün tərəflərə deyirik: əfqanlardan köləlik gözləməyin. Siyasətimiz, iqtisadiyyatımız və ordumuz heç bir ölkədən asılı deyil”.
Bu bəyanat Əfqanıstan rəhbərliyinin ölkənin suverenliyi və daxili qərarvermə hüququ ilə bağlı mövqeyinin ifadəsi kimi təqdim olunur.
Xarici işğallarla yadda qalan tarix
Əfqanıstan tarix boyu strateji mövqeyinə görə böyük dövlətlərin maraq dairəsində olub. Ölkə müxtəlif dövrlərdə xarici müdaxilələr və işğallarla üzləşib.
XIX əsrdə Britaniya imperiyası Hindistandakı maraqlarını qorumaq və Rusiya ilə geosiyasi rəqabətdə üstünlük əldə etmək məqsədilə Əfqanıstana bir neçə dəfə müdaxilə edib. Lakin güclü müqavimət səbəbindən ölkədə tam nəzarət qura bilməyib.
1979-1989-cu illərdə Sovet İttifaqının Əfqanıstana hərbi müdaxiləsi də uzunmüddətli müharibəyə səbəb olub. Sovet qoşunları müqavimət qarşısında 1989-cu ildə ölkədən çıxmağa məcbur olub.
2001-ci ildə isə ABŞ və NATO qüvvələri terrorla mübarizə məqsədi ilə Əfqanıstana daxil olub. 20 il davam edən hərbi mövcudluq 2021-ci ilin avqustunda xarici qüvvələrin ölkədən çıxması ilə başa çatıb.
“Bu xalq kölələşdirilə bilməz”
Əfqanıstan rəhbərliyindən gələn digər açıqlamalarda da ölkənin müstəqilliyi xüsusi vurğulanıb.
Baş nazirin müavini Molla Əbdülqəni Birader ölkənin siyasi və iqtisadi gələcəyinin artıq xarici qüvvələr tərəfindən müəyyən edilmədiyini bildirib.
Onun sözlərinə görə, ölkələr arasında münasibətlər müdaxilə deyil, qarşılıqlı əməkdaşlıq prinsipləri əsasında qurulmalıdır.
Əfqanıstan rəhbərliyinin açıqlamalarında “bu xalq kölələşdirilə bilməz” fikri ön plana çıxarılıb.
Müstəqil model qurmaq iddiası
Əfqanıstan İslam Əmirliyi xarici yardımlardan və xarici hərbi qüvvələrin mövcudluğundan asılı olmayan yeni idarəetmə modeli qurmağa çalışdığını bildirir.
Ölkə rəhbərliyi siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik sahələrində daxili imkanlara əsaslanan sistem yaratmaq niyyətində olduğunu açıqlayır.
Bununla yanaşı, Əfqanıstan ağır iqtisadi və humanitar problemlərlə də üzləşməkdə davam edir. Beynəlxalq ictimaiyyət isə ölkədəki siyasi vəziyyət və insan hüquqları məsələlərinə xüsusi diqqət ayırır.
