Lavrov Qərbi Sərt İttiham Etdi: “Diplomatiyalarının Əsası Hiylədir”

Lavrov: Çoxqütblü dünya artıq reallıqdır

Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrov dünyada geosiyasi və iqtisadi qüvvələr nisbətinin sürətlə dəyişdiyini, çoxqütblü beynəlxalq sistemin artıq nəzəri fikir deyil, real vəziyyət olduğunu bildirib.

Lavrov müsahibəsində Çin, Hindistan və Braziliya kimi dövlətlərin dünya iqtisadiyyatında çəkisinin artmasına xüsusi diqqət yetirib. Onun fikrincə, yeni güc mərkəzlərinin meydana çıxması Qərbin uzun müddət davam edən üstünlüyünü zəiflədir.

Rusiya XİN rəhbəri Çinin alıcılıq qabiliyyəti paritetinə görə dünyanın aparıcı iqtisadiyyatı olduğunu vurğulayıb. O, Çinin iqtisadi inkişaf sürətini də diqqətə çatdıraraq Pekinin qlobal iqtisadi proseslərdə təsirinin artdığını bildirib.

Afrika da köhnə modeldən uzaqlaşır

Lavrov Afrikada baş verən dəyişikliklərə də toxunub. Onun sözlərinə görə, qitə ölkələri tədricən yeni müstəmləkəçilik kimi qiymətləndirilən iqtisadi modeldən uzaqlaşmağa çalışırlar.

Rusiya rəsmisi bildirib ki, uzun müddət Afrikadan xammal çıxarılıb, həmin məhsullara əlavə dəyər isə Avropada yaradılıb.

Lavrovun fikrincə, Afrika dövlətləri siyasi müstəqillik əldə etsələr də, iqtisadi asılılıq problemini tam həll edə bilməyiblər.

“Qərb diplomatiyasının əsasında hiylə dayanır”

Lavrov çıxışının ən sərt hissəsində Qərbin diplomatik siyasətini tənqid edib. O, “hiylənin Qərb diplomatiyasının əsasını təşkil etdiyini” bildirib.

Rusiya XİN rəhbəri NATO-nun genişlənməsini buna nümunə göstərib.

Lavrov 1990-cı illərdə Almaniyanın birləşməsi fonunda NATO-nun şərqə doğru genişlənməyəcəyinə dair Moskvaya vədlər verildiyini iddia edib. Onun sözlərinə görə, sonrakı illərdə alyansın yeni dövlətləri üzvlüyə qəbul etməsi həmin vədlərlə ziddiyyət təşkil edib.

NATO-nun genişlənməsini xatırlatdı

Lavrov 1999-cu ildə İstanbulda keçirilmiş Avropada Təhlükəsizlik və Əməkdaşlıq Təşkilatının sammitinə də toxunub.

Onun sözlərinə görə, həmin dövrdə heç bir dövlətin öz təhlükəsizliyini başqalarının təhlükəsizliyi hesabına gücləndirməməsi və Avro-Atlantik məkanda heç bir ölkə və ya təşkilatın üstünlük iddiasında olmaması prinsipi qəbul edilmişdi.

Lavrov NATO-nun sonrakı genişlənməsinin bu yanaşmaya zidd olduğunu iddia edib.

Rusiya XİN rəhbəri keçmiş xarici işlər naziri Yevgeni Primakov və ABŞ-ın Rusiyadakı keçmiş səfiri Cek Metlokun xatirələrinə istinad edərək NATO-nun genişlənməyəcəyi barədə Moskvaya təminat verildiyini söyləyib.

Lavrov 2008 və 2021-ci illəri xatırlatdı

Lavrovun sözlərinə görə, Rusiya 2008-ci ildə təhlükəsizlik prinsiplərinin hüquqi baxımdan məcburi müqaviləyə çevrilməsini təklif edib, lakin Qərb ölkələri bu təşəbbüsü qəbul etməyiblər.

O, 2021-ci ilin dekabrında da Moskvanın ABŞ və NATO-ya Avropanın təhlükəsizliyi ilə bağlı müqavilələr təklif etdiyini xatırladıb.

Lavrov bunu Ukrayna böhranının qarşısının alınması üçün son cəhdlərdən biri kimi təqdim edib.

Ukrayna ilə bağlı Qərbə ittihamlar

Rusiya XİN rəhbəri Ukrayna müharibəsi ilə bağlı da Qərbə sərt ittihamlar yönəldib.

Lavrov Qərb dövlətlərinin Ukraynanı getdikcə daha müasir və ölümcül hücum silahları ilə təmin etdiyini bildirib. O, Böyük Britaniya və Fransanın mümkün atəşkəsdən sonra Ukraynada xarici qüvvələrin yerləşdirilməsi təşəbbüsünü də tənqid edib.

Lavrov belə qüvvələrin yerləşdirilməsinin Kiyevdəki mövcud hakimiyyətin qorunmasına xidmət edəcəyini iddia edib.

Rusiya rəsmisinin Ukrayna hakimiyyətinin ideoloji xarakteri, dil və dini hüquqlarla bağlı səsləndirdiyi ittihamlar Moskvanın siyasi mövqeyini əks etdirir.

Lavrov Trampın yanaşmasını fərqləndirdi

ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin direktoru Con Retkliffin Moskvaya səfərinə toxunan Lavrov kəşfiyyat qurumlarının əlaqələrinin müəyyən qaydalar çərçivəsində və ictimaiyyətdən uzaq şəkildə aparılmasının adi hal olduğunu bildirib.

O, diplomatiyada da həssas məsələlərin çox vaxt qapalı müzakirə edildiyini söyləyib.

Lavrov ABŞ Prezidenti Donald Trampın Rusiya ilə münasibətlərə yanaşmasını Avropa liderlərinin və keçmiş ABŞ Prezidenti Co Baydenin siyasətindən fərqləndirib.

“Tramp problemin köklərini araşdırmağa başladı”

Lavrovun fikrincə, Tramp Ukrayna münaqişəsinin yalnız nəticələri deyil, onun yaranmasının əsas səbəbləri ilə maraqlanmağa başlayıb.

Rusiya XİN rəhbəri Trampın qısamüddətli və sonradan dağıla biləcək atəşkəs əvəzinə uzunmüddətli həll üçün dayanıqlı əsasların yaradılmasına üstünlük verdiyini bildirib.

Lavrov eyni zamanda ABŞ və Avropanın yüksək hərbi xərclərinə diqqət çəkərək Qərbin dünya iqtisadiyyatındakı payının əvvəlki səviyyədə olmadığını vurğulayıb.

ABŞ-ın Əfqanıstan siyasətini tənqid etdi

Lavrov 11 sentyabr 2001-ci il hücumlarından sonra Rusiyanın ABŞ-la həmrəylik nümayiş etdirdiyini xatırladıb.

Onun sözlərinə görə, Rusiya Prezidenti Vladimir Putin həmin vaxt ABŞ Prezidenti Corc Buşla əlaqə saxlayan ilk liderlərdən biri olub və Vaşinqtona yardım təklif edib.

Lavrov bildirib ki, Moskva terrorizmə qarşı mübarizə məqsədilə Əfqanıstanda yaradılan beynəlxalq əməkdaşlığa dəstək verib.

Lakin Rusiya XİN rəhbəri ABŞ-ın sonradan terrorizmlə mübarizə məqsədindən uzaqlaşaraq Əfqanıstanda uzunmüddətli hərbi mövcudluğa üstünlük verdiyini iddia edib.

İran və Hörmüz boğazından danışdı

Lavrov Rusiya ilə İran və Şimali Koreya arasındakı münasibətlərə də toxunaraq Moskvanın bu ölkələrlə əməkdaşlığında problem görmədiyini bildirib.

İran məsələsində o, ABŞ və İsrailin hərbi əməliyyatlarını tənqid edib.

Lavrovun sözlərinə görə, İran Hörmüz boğazının açılması müqabilində sanksiyaların yüngülləşdirilməsi və ya aradan qaldırılmasını tələb edir.

Rusiya rəsmisi vurğulayıb ki, Tehran öz milli maraqlarını müdafiə etdiyini bildirir və Hörmüz boğazı məsələsinə də bu çərçivədə yanaşır.

Süni intellekt uğrunda rəqabət güclənir

Lavrov süni intellekt sahəsində ABŞ və Çin arasında artan rəqabətə də toxunub.

Onun sözlərinə görə, bəzi qiymətləndirmələr Çinin bu sahədə daha sürətlə irəlilədiyini göstərir.

Lavrov Rusiyanın süni intellektlə bağlı məsələlərin ayrı-ayrı siyasi düşərgələr daxilində deyil, qlobal səviyyədə müzakirəsinin tərəfdarı olduğunu bildirib.

O, 29 dövlətin süni intellekt sahəsində yeni beynəlxalq əməkdaşlıq təşəbbüsünə qoşulduğunu və Rusiyanın da prosesdə iştirak etdiyini qeyd edib.

Ermənistanla bağlı diqqətçəkən açıqlama

Rusiya XİN rəhbəri Ermənistanla münasibətlərə də geniş yer ayırıb. Lavrov Moskvanın erməni xalqının maraqları naminə fəaliyyət göstərdiyini iddia edib və iki ölkə arasındakı tarixi əlaqələri xatırladıb.

O, Ermənistanın hazırkı rəhbərliyinin Avropa İttifaqına yaxınlaşmaq istiqamətində fərqli siyasi xətt seçdiyini bildirib.

Lavrovun sözlərinə görə, Ermənistanın həm Avropa İttifaqına üzvlük istiqamətində hərəkət etməsi, həm də Avrasiya İqtisadi İttifaqının imkanlarından istifadə etməsi ilə bağlı suallar yaranır.

Lavrov: Problemlər xaricdən gətirilib

Lavrov müsahibəsinin yekununda Rusiyanın üzləşdiyi böhranların əsas səbəblərinin xarici müdaxilələrlə əlaqəli olduğunu iddia edib.

O, xüsusilə Böyük Britaniya və digər Avropa dövlətlərini Rusiyaya qarşı siyasətdə ittiham edib.

Rusiya XİN rəhbərinin ümumi mesajına görə, beynəlxalq sistem artıq əvvəlki Qərb mərkəzli quruluşdan uzaqlaşır və Çin, Hindistan, Braziliya kimi yeni güc mərkəzlərinin yüksəlişi ilə çoxqütblü dünya nizamı formalaşır.