İran rəsmisindən kəskin bəyanat
İran parlamentinin (Məclis) Milli Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri İbrahim Əzizi ABŞ-ın Hürmüz boğazında mümkün fəaliyyətlərinə qarşı sərt mövqe ortaya qoyub. O, sosial şəbəkə platforması “X” üzərindən etdiyi paylaşımda bildirib ki, ABŞ-ın boğazın idarə olunmasına hər hansı müdaxiləsi atəşkəs rejiminin açıq şəkildə pozulması kimi qiymətləndiriləcək.
Əzizi vurğulayıb ki, Hürmüz boğazı və Fars körfəzi suları xarici təzyiq və ya birtərəfli qərarlarla idarə edilə bilməz. Onun sözlərinə görə, bu strateji ərazi ilə bağlı qərarlar region ölkələrinin suveren hüquqları çərçivəsində qəbul olunmalıdır.
Trampın planına sərt reaksiya
İranlı rəsmi ABŞ Prezidenti Donald Trampın “Azadlıq Layihəsi” adlandırdığı təşəbbüsə də toxunaraq bildirib ki, bu kimi addımlar reallıqdan uzaq və “xəyali” yanaşmalara əsaslanır. O, Vaşinqtonun regionda birtərəfli addımlarının vəziyyəti daha da gərginləşdirə biləcəyini qeyd edib.
“Azadlıq Layihəsi” ətrafında gərginlik
ABŞ Prezidenti Donald Tramp bazar günü gecə saatlarında Hürmüz boğazında ilişib qalan gəmilərin çıxarılması üçün “Azadlıq Layihəsi”nin başladıldığını elan etmişdi. Onun sözlərinə görə, əməliyyat bazar ertəsi səhər saatlarından etibarən həyata keçiriləcək və əsas məqsəd humanitar xarakter daşıyır.
Humanitar missiya, yoxsa siyasi risk?
Tramp “Truth Social” platformasında paylaşdığı mesajda qeyd edib ki, bu əməliyyat humanitar məqsədlidir və hər hansı müdaxilə olarsa, ABŞ buna qətiyyətlə cavab verəcək. O, xüsusilə qeyd edib ki, gəmilərdə olan ekipaj üzvlərinin təhlükəsizliyi prioritet məsələdir.
Bununla belə, İran tərəfi bu təşəbbüsə şübhə ilə yanaşır və onu regionda güc balansını dəyişə biləcək addım kimi qiymətləndirir.
Regionda gərginlik artır
Ekspertlər hesab edir ki, Hürmüz boğazı ətrafında yaranan bu yeni qarşıdurma ehtimalı beynəlxalq enerji bazarlarına və ticarət yollarına ciddi təsir göstərə bilər. Boğaz dünya neft tədarükünün əhəmiyyətli hissəsinin keçdiyi strateji nöqtə hesab olunur.
Diplomatik yollar hələ açıqdır
Bununla yanaşı, bəzi mənbələr ABŞ və İran arasında dolayı danışıqların davam etdiyini və vəziyyətin diplomatik yollarla həll olunması ehtimalının qalmaqda olduğunu bildirir. Lakin tərəflərin sərt ritorikası vəziyyətin həssas olaraq qaldığını göstərir.
