Sionist Ekspert Etiraf Etdi: Tunellər Məhv Edilməyib

6 Dəq Oxuma Müddəti

İşğalçı İsrailin tunelləri məhv etmək planları nəticə verməyib

İsrailin “Maariv” qəzeti Qəzza zolağındakı yeraltı tunel şəbəkəsinin böyük hissəsinin İsrail ordusunun məhvetmə əməliyyatlarından salamat çıxdığını yazıb.

Nəşrin məlumatına görə, HƏMAS hərəkatı həmin tunelləri yenidən bərpa etmək imkanını hələ də saxlayır.

Qəzet Ariel Universitetinin yeraltı qurğuların mühəndisliyi üzrə mütəxəssisi Amixay Mittelmanın açıqlamalarına istinad edib.

“Tunelləri məhv etməyin sehrli yolu yoxdur”

Mittelman bildirib ki, yeraltı tunelləri məhv etmək üçün bütün hallarda nəticə verən üsul mövcud deyil.

Onun sözlərinə görə, Qəzza, Livan və İrandakı tunellərin əksəriyyəti onları məhv etmək cəhdlərindən salamat çıxıb.

Ekspert qeyd edib ki, bu obyektlərin yerləşdiyi dərinlik, tikinti xüsusiyyətləri və istifadə olunan materiallar onların tamamilə dağıdılmasını çətinləşdirir.

Qəzzada tunel şəbəkəsinin uzunluğu 1000 kilometrə çatıb

Mittelmanın sözlərinə görə, İsrailin hesablamaları 2023-cü il oktyabrın 7-dən əvvəl Qəzza zolağındakı tunel şəbəkəsinin ümumi uzunluğunun 500–1000 kilometr arasında olduğunu göstərir.

Ekspert bildirib ki, İsrailin təhlükəsizlik qurumları tunellərin həqiqi miqyasını və şaxələnmə səviyyəsini yalnız müharibə başladıqdan sonra anlayıblar.

Tunellərin dərinliyi 40 metrə çatır

Mittelman Qəzzadakı tunellərin dərinlik və ölçülərinə görə fərqləndiyini açıqlayıb.

Onun sözlərinə görə, bəzi tunellər təxminən 10 metr dərinlikdə yerləşir. Digərlərinin dərinliyi isə 30–40 metrə çatır.

Tunel şəbəkəsində həm dar keçidlər, həm də komandanlıq otaqları kimi istifadə edilmiş geniş sahələr mövcuddur.

Tunelləri su ilə doldurmaq cəhdi uğursuz olub

İsrailli ekspert ordunun Qəzzadakı tunelləri su ilə dolduraraq sıradan çıxarmaq cəhdlərinin uğursuz olduğunu etiraf edib.

Mittelmanın sözlərinə görə, partlayışa davamlı qapılar suyun tunel şəbəkəsinin müəyyən hissələrinə daxil olmasının qarşısını alıb.

Nəticədə vurulan suyun bir hissəsi gözlənilən nəticəni vermək əvəzinə yer səthinə çıxıb.

Güclü partlayışlar da tunelləri tam dağıtmayıb

Ekspert bildirib ki, böyük miqdarda partlayıcı maddələrdən istifadə olunması da tunellərin tamamilə məhv edilməsinə imkan verməyib.

Onun izahına görə, partlayış enerjisi yeraltı keçidlər boyunca yayılaraq tunel girişlərindən və şaxtalardan xaric olub.

Bu isə şəbəkənin tam dağılması əvəzinə müəyyən hissələrdə uçqunların yaranmasına səbəb olub.

Mittelman həmin zədələnmiş hissələrin sonradan təmir edilə biləcəyini qeyd edib.

Tunellərin betonla bağlanması milyardlarla xərc tələb edir

İsrailli mütəxəssis tunellərə beton vurulmasının onların bağlanması baxımından daha təsirli üsul olduğunu bildirib.

Lakin bu üsulun son dərəcə baha başa gəldiyini vurğulayıb.

Bir milyard şekel ilkin xərc hesablanıb

Mittelmanın hesablamasına görə, uzunluğu 1000 kilometr, eni isə iki metr olan tunel şəbəkəsinin bağlanması üçün təxminən iki milyon kubmetr beton tələb olunur.

Ekspert bu işin ilkin dəyərini təxminən bir milyard şekel qiymətləndirib.

Bu məbləğə betonun daşınması və işlərin həyata keçirilməsi xərcləri daxil deyil.

Mittelman Qəzza zolağındakı qumlu torpağın və yumşaq süxurların, eləcə də partlayışların yaratdığı məhdud dağıntıların HƏMAS-a tunel şəbəkəsinin tam məhv edilməmiş böyük hissələrini bərpa etmək imkanı verdiyini bildirib.

Livandakı Hizbullah tunellərini dağıtmaq daha çətindir

Mittelman Livanın cənubundakı Hizbullah tunellərinin xüsusiyyətlərinə də toxunub.

Onun sözlərinə görə, bu tunellər sərt qayaların içərisində qazılıb.

Belə şərait onların böyük miqdarda partlayıcı maddələrdən istifadə olunsa belə, tamamilə məhv edilməsini daha da çətinləşdirir.

Dağılan hissələr yenidən bərpa oluna bilər

Ekspert İsrailin həyata keçirdiyi partlayışların tunellərin müəyyən hissələrində uçqunlara və zədələnmələrə səbəb olduğunu ehtimal edib.

Lakin onun qiymətləndirməsinə görə, bu əməliyyatlar bütün tunellərin məhv edilməsi ilə nəticələnməyib.

Mittelman zədələnmiş hissələrin təmirinin mümkün olduğunu da vurğulayıb.

İranın yeraltı obyektləri 100 metrdən çox dərinlikdə yerləşir

İsrailli ekspert İranın yeraltı hərbi obyektlərinə də diqqət çəkib.

Mittelmanın sözlərinə görə, Tehran dağ silsilələrindən istifadə edərək 100 metr və daha artıq dərinlikdə yeraltı qurğular inşa edir.

Bunlara raket şəhərcikləri və nüvə proqramı ilə əlaqəli obyektlər daxildir.

Bunkerdağıdıcı bombaların təsiri şübhə altındadır

Ekspert bildirib ki, bu obyektlərin böyük dərinlikdə yerləşməsi onların məhv edilməsini son dərəcə çətinləşdirir.

Onun sözlərinə görə, möhkəmləndirilmiş obyektləri dağıtmaq üçün nəzərdə tutulmuş bombalardan istifadə edildikdə belə, həmin silahların tələb olunan dərinliyə nüfuz edəcəyinə zəmanət yoxdur.

Mittelman İsrailin əvvəlki hesablamalarında İranın dərin tunellərinin ardıcıl bunkerdağıdıcı bomba zərbələri ilə məhv edilməsinin mümkün sayıldığını açıqlayıb.

İsrailin İran tunelləri ilə bağlı hesablamaları şübhə doğurur

Ekspertin sözlərinə görə, nəzərdə tutulan üsulda ilk bombanın 50 metr dərinliyə nüfuz etməsi, ardınca ikinci bombanın eyni dəlikdən keçərək daha 50 metr dərinliyə çatması planlaşdırılırdı.

Bu yolla yeraltı tunelin tamamilə dağıdılması gözlənilirdi.

Bombaların nəzərdə tutulan dərinliyə çatacağına zəmanət yoxdur

Mittelman bu üsulun effektivliyinə şübhə ilə yanaşıb.

O bildirib ki, ilk bombanın nəzərdə tutulan dərinliyə çatacağına heç bir zəmanət yoxdur.

Bu isə sonrakı bombaların möhkəmləndirilmiş qatları keçmək imkanlarını məhdudlaşdırır.

Ekspert İranın yeraltı obyektlərin tikintisi və bərpası sahəsində qabaqcıl mühəndislik təcrübəsinə malik olduğunu da vurğulayıb.

Onun sözlərinə görə, dağların daxilində zədələnmiş tunelləri yeni girişlər açmaq və bağlanmış keçidləri yenidən istifadəyə verməklə bərpa etmək mümkündür.

İsrailli ekspert: Mövcud silahlarla tam qələbə mümkün deyil

Mittelman Qəzza, Livan və İrandakı tunel şəbəkələrinin məhv edilməsi cəhdlərini qiymətləndirərək mövcud hərbi vasitələrin bu məqsədə tam nail olmağa imkan vermədiyini bildirib.

Ekspertin sözlərinə görə, tunellərin müəyyən hissələrinə zərər vurulması bütöv yeraltı şəbəkənin sıradan çıxarılması demək deyil.

“Fizika mütləq qələbəyə imkan vermir”

Mittelman açıqlamasını belə yekunlaşdırıb:

“Fizika mövcud vasitələrdən istifadə etməklə mütləq qələbə qazanmağa imkan vermir”.

Bu Xəbəri Paylaş
Şərh edilməmiş