Daxili təhlükə milli təhlükəsizliyin əsas mövzularından birinə çevrilib
İsrailin akademik və strateji araşdırma mərkəzlərində son illərdə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, ölkənin milli təhlükəsizliyi ilə bağlı müzakirələrdə daxili təhdidlər getdikcə daha ön plana çıxır.
Xüsusilə 2023-cü il oktyabrın 7-də baş verən hadisələrdən və sonrakı çoxcəbhəli müharibədən sonra ictimai həmrəyliyin qorunması hərbi güc qədər vacib amil kimi qiymətləndirilir.
Tədqiqat müəlliflərinin fikrincə, daxildən parçalanan dövlət xarici təhlükələrə qarşı daha zəif müqavimət göstərir.
İctimai parçalanma əsas risklər sırasında göstərilir
İsraildə keçirilən son təhlükəsizlik konfranslarında təqdim olunan araşdırmalara əsasən, cəmiyyət daxilində zorakı qarşıdurma ehtimalı ölkənin ən ciddi təhlükələrindən biri hesab olunur.
“Yediot Ahronot” media qrupu və Milli Təhlükəsizlik Araşdırmaları İnstitutunun təşkil etdiyi Milli Təhlükəsizlik Konfransında daxili həmrəyliyin qorunması hərbi təhdidlər qədər vacib mövzu kimi təqdim edilib.
Sorğu nəticələri diqqət çəkib
İllik “Təhdidlər İndeksi” sorğusunun nəticələrinə görə, respondentlərin 39 faizi işğalçı yəhudi cəmiyyətində zorakı qarşıdurma ehtimalını ölkə üçün əsas təhlükə hesab edib.
Eyni göstərici İranın nüvə silahına sahib olması ehtimalı ilə də eyni səviyyədə qiymətləndirilib.
Sorğuda genişmiqyaslı raket hücumları 35 faizlə üçüncü, dövlətin demokratik xarakterinin zəifləməsi isə 31 faizlə dördüncü sırada qərarlaşıb.
Beləliklə, ilk dörd əsas riskdən ikisi daxili problemlərlə bağlı olub.
Ekspertlər təhlükələrin bir-biri ilə əlaqəli olduğunu bildirirlər
Araşdırma müəllifləri qeyd edirlər ki, daxili və xarici təhlükələr artıq ayrı-ayrılıqda qiymətləndirilmir.
Onların fikrincə, siyasi parçalanma, dövlət institutlarına inamın azalması, demokratik institutların zəifləməsi və ictimai zorakılıq ehtimalı ölkənin müdafiə qabiliyyətinə birbaşa təsir göstərir.
Ekspertlər hesab edirlər ki, əsas məsələ hansı təhlükənin daha böyük olması deyil, müxtəlif risklərin eyni vaxtda baş verməsi ehtimalıdır.
Prezident Hersoq parçalanma barədə xəbərdarlıq edib
Herzliya Konfransında çıxış edən sionist rejimin qondarma Prezidenti İsxaq Hersoq ölkədə ictimai parçalanmanın dərinləşdiyini bildirib.
Onun sözlərinə görə, bu proses əvvəlcə ortaq dəyərlərin zəifləməsi, daha sonra qanunlara münasibətin dəyişməsi, ardınca nifrət nitqi və zorakılıqla davam edir.
Hersoq xəbərdarlıq edib ki, bu tendensiya davam edərsə, dövlətin əsasları daxildən sarsıla bilər.
Reyxman: Ən böyük təhlükə ölkənin daxilindədir
Reyxman Universitetinin təsisçisi, professor Uriel Reyxman da oxşar mövqe nümayiş etdirib.
O bildirib ki, İsrail üçün ən böyük ekzistensial təhlükə artıq xarici düşmənlər deyil, cəmiyyət daxilində dərinləşən parçalanma, demokratik institutların zəifləməsi və dini-millətçi radikal qüvvələrin artan təsiridir.
Reyxman bu prosesi keçmiş Baş nazir İsxaq Rabinin qətlindən sonra güclənən siyasi radikallaşmanın davamı kimi qiymətləndirib.
O həmçinin məhkəmə islahatları ətrafında yaranan mübahisələrin hakimiyyət qolları arasında tarazlığı zəiflətdiyini qeyd edib.
Tədqiqatların əsas nəticəsi
İsrail tədqiqat mərkəzlərinin ümumi qənaətinə görə, daxili sabitlik və ictimai birlik artıq yalnız sosial məsələ deyil, milli təhlükəsizliyin əsas sütunlarından birinə çevrilib.
Araşdırmalarda vurğulanır ki, ölkənin xarici təhlükələrlə mübarizə qabiliyyəti ilk növbədə cəmiyyətin birliyindən və siyasi sistemin sabitliyindən asılı olacaq.
Qeyd edək ki, xəbərdə yer alan qiymətləndirmələr İsrailin akademik və tədqiqat institutlarının hesabatlarına, konfranslarda səsləndirilən fikirlərə və ictimai rəy sorğularına əsaslanır.
