ABŞ strategiyası tənqid olunur
Beynəlxalq media və analitik mərkəzlərin yaydığı hesabatlara görə, ABŞ administrasiyası İrana qarşı qarşıdurmada əsas seçimlərini artıq tükədib. Məlumatlarda qeyd olunur ki, hərbi variantlar Vaşinqtonun strateji məqsədlərinə çatmasına imkan verməyib.
Bu fonda ABŞ-ın son addımları, xüsusilə Hörmüz boğazına qarşı blokada təşəbbüsü, daha çox çıxış yolu axtarışı kimi qiymətləndirilir.
“Trampın məyusluğu”
Böyük Britaniyanın “Financial Times” qəzeti yazır ki, ABŞ prezidenti Donald Trampın Hörmüz boğazına blokada tətbiq etmək planı “Venesuela modeli”nin İrana tətbiqi cəhdi kimi görünür.
Nəşr vurğulayır ki, bu addım Trampın mövcud vəziyyətdə məyus olduğunu və alternativlərinin azaldığını göstərir. Eyni zamanda, qəzet xəbərdarlıq edir ki, boğazın bağlanması neft qiymətlərinin daha da artmasına və ABŞ üzərində beynəlxalq təzyiqin güclənməsinə səbəb olacaq.
Hərbi yolun məhdudiyyətləri
ABŞ-ın “Foreign Affairs” jurnalı isə bildirir ki, müharibə göstərdi ki, İranı hərbi yolla tam şəkildə zəiflətmək mümkün deyil. Analitiklərə görə, hərbi zərbələrlə nüvə obyektlərini məhv etmək mümkün olsa da, İranın bilik və texnoloji potensialını aradan qaldırmaq mümkün deyil.
Bu səbəbdən jurnal Vaşinqtonu daha effektiv diplomatik razılaşma əldə etməyə çağırır.
“Şişirdilmiş uğurlar” tənqidi
Böyük Britaniyanın “Chatham House” analitik mərkəzi də ABŞ-ın İranla bağlı bəyanatlarını tənqid edib. Mərkəz qeyd edir ki, Vaşinqtonun taktiki uğurları strateji qələbə kimi təqdim etməsi reallığı əks etdirmir.
Əksinə, bu cür açıqlamalar daha çox gərginliyi azaltmaq və münaqişədən çıxış yolu tapmaq niyyətini göstərir.
Daxili siyasi amillər ön planda
Hesabatda vurğulanır ki, müharibənin dayandırılması ABŞ prezidenti üçün daxili siyasi baxımdan daha sərfəlidir. Xüsusilə qarşıdan gələn seçkilər ərəfəsində iqtisadi risklərin artması administrasiyanı çətin vəziyyətə sala bilər.
Bu baxımdan, münaqişənin uzanması ABŞ iqtisadiyyatına və siyasi sabitliyinə mənfi təsir göstərə bilər.
Yeni danışıqlar ehtimalı güclənir
Diplomatik müstəvidə isə yeni danışıqlar raundunun keçirilməsi ehtimalı artır. “Associated Press” agentliyinin məlumatına görə, Pakistan rəsmiləri Vaşinqton və Tehran arasında ikinci görüşə ev sahibliyi etməyi təklif ediblər.
ABŞ rəsmiləri isə bildirir ki, yeni danışıqlar cümə axşamı baş tuta bilər. Görüşün harada keçiriləcəyi isə hələ tam dəqiqləşməyib – İslamabad və Cenevrə əsas variantlar kimi nəzərdən keçirilir.
Diplomatiya yenidən ön plana çıxır
Mövcud vəziyyət göstərir ki, tərəflər arasında hərbi qarşıdurma istənilən nəticəni vermədiyi üçün diplomatik yollar yenidən aktuallaşır.
Analitiklər hesab edir ki, qarşıdakı günlərdə baş tutacaq mümkün danışıqlar münaqişənin gələcək taleyində həlledici rol oynaya bilər.
