Əraqçidən Britaniyanın ittihamına cavab
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Böyük Britaniyanın Feyrford Kral Hərbi Hava Qüvvələri bazası yaxınlığında baş verən təhlükəsizlik hadisəsində Tehranın rolunun olması ilə bağlı iddialarına sərt reaksiya verib.
Əraqçi sosial şəbəkədə yayımladığı açıqlamada Britaniyanın irəli sürdüyü ittihamların əsassız olduğunu bildirib və Londonun hadisənin arxasında duran qüvvəni yanlış istiqamətdə axtardığını deyib.
İranın xarici işlər naziri xüsusilə saxlanılan beş nəfərin sonradan girov müqabilində sərbəst buraxılmasına diqqət çəkib.
Əraqçi Britaniya tərəfinə müraciətlə bildirib ki, xarici dövlət üçün işlədiyi və terror fəaliyyəti ilə məşğul olduğu iddia edilən şəxslərin sərbəst buraxılması vəziyyətlə bağlı ciddi suallar doğurur.
Nazir Londonun İranla bağlı irəli sürdüyü versiyanı qəbul etmədiyini açıq şəkildə ifadə edib.
London: İranın roluna dair ciddi əlamətlər var
Böyük Britaniyanın Baş naziri Endi Börnham isə sentyabrın 30-da Feyrford bazası ətrafındakı hadisədə İranın mümkün iştirakı ilə bağlı “ciddi əlamətlər” olduğunu bildirib.
Börnham istintaqın davam etdiyini, prosesin mürəkkəb və ciddi xarakter daşıdığını vurğulayıb. O, Britaniyanın ABŞ rəsmiləri ilə sıx əməkdaşlıq etdiyini də açıqlayıb.
Bununla belə, Britaniya hökuməti İranın hadisədə konkret olaraq hansı formada rol oynadığına dair ictimaiyyətə sübut təqdim etməyib. Hazırkı mərhələdə İranla bağlı ehtimal davam edən istintaqın araşdırdığı istiqamətlərdən biridir.
Beş britaniyalı saxlanılmışdı
Hadisə sentyabrın 27-də Feyrford hərbi bazası yaxınlığında baş verib.
Britaniyanın terrorla mübarizə polisi 20 yaşlarında olan beş Britaniya vətəndaşını terror aktının hazırlanması və partlayıcı maddələrlə bağlı cinayətlərdə şübhəli bilərək saxlayıb.
Polisin əməliyyatı üç şübhəli avtomobilin hərbi bazaya yaxın ərazidə görünməsindən sonra həyata keçirilib.
İlkin mərhələdə avtomobillərdə şübhəli maddələrin olduğu bildirilsə də, sonrakı araşdırmalar zamanı partlayıcı qurğu aşkarlanmayıb. Polis avtomobillərdə müəyyən miqdarda benzin tapıldığını açıqlayıb.
Şübhəlilər girov müqabilində sərbəst buraxıldı
Saxlanılan beş nəfər daha sonra ittiham irəli sürülmədən, istintaq davam etmək şərtilə girov müqabilində sərbəst buraxılıb.
Britaniya polisi bunun işin bağlanması demək olmadığını vurğulayıb. Şübhəlilər barəsində araşdırma davam edir və onların xarici dövlətlə əlaqəsinin olub-olmadığı da yoxlanılır.
Britaniya terrorla mübarizə polisinin rəhbəri Lorens Teylor bildirib ki, araşdırılan versiyalardan biri şəxslərin bilərəkdən və ya bundan xəbərsiz şəkildə xarici dövlətin maraqları naminə fəaliyyət göstərib-göstərməməsidir.
Bu məqam Əraqçinin Londona cavabının da əsasını təşkil edib. İranlı nazir Britaniyanın terror fəaliyyəti və xarici dövlətlə əlaqədə şübhəli bildiyi şəxsləri sərbəst buraxdığı halda Tehrana qarşı ittiham səsləndirməsini tənqid edib.
Feyrford bazası niyə diqqət mərkəzindədir?
Feyrford bazası İngiltərənin cənub-qərbində yerləşir və ABŞ hərbi qüvvələri tərəfindən də istifadə olunur.
Baza xüsusilə ABŞ-ın strateji bombardmançı təyyarələrinin yerləşdirilməsi və əməliyyatları baxımından mühüm hərbi obyekt hesab edilir.
2026-cı ildə ABŞ və İsraillə İran arasında baş verən hərbi qarşıdurma fonunda bazanın əhəmiyyəti daha da artıb. ABŞ bombardmançıları İranla bağlı hərbi əməliyyatlarda bu bazadan istifadə edib.
Bu səbəbdən bazanın yaxınlığında baş verən şübhəli hadisə təkcə Britaniyanın daxili təhlükəsizlik məsələsi kimi deyil, İran, ABŞ və Britaniya arasındakı mövcud gərginlik kontekstində də araşdırılır.
Netanyahu da İranı ittiham edib
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu da hadisə ilə bağlı İranı ittiham edən açıqlama verib.
Netanyahu İsrailin Britaniya hakimiyyətinə mümkün hücumla bağlı həssas kəşfiyyat məlumatı təqdim etdiyini iddia edib. İsrail rəhbəri sözügedən planın İran tərəfindən dəstəkləndiyini irəli sürüb.
Lakin istintaq davam etdiyindən və Britaniya polisi hadisənin bütün təfərrüatlarını açıqlamadığından, bu iddiaların tam miqyası müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib.
Tehran ittihamları qəbul etmir
Beləliklə, Feyrford hadisəsi Londonla Tehran arasında yeni diplomatik gərginlik yaradıb.
Britaniya hökuməti İranın hadisədə roluna dair “ciddi əlamətlər” olduğunu bildirir, lakin istintaqın davam etdiyini vurğulayır. İran isə hər hansı əlaqəni rədd edir və Britaniyanın yanlış istiqamətdə araşdırma apardığını bildirir.
Hadisənin əsas sualları — beş şəxsin bazaya nə məqsədlə yaxınlaşdığı, onların xarici dövlətlə əlaqəsinin olub-olmadığı və avtomobillərdəki benzinin hansı məqsədlə daşındığı — hələlik istintaqın predmetidir.
Əraqçi isə Britaniyanın İranla bağlı iddialarına cavab olaraq Londonun diqqətini saxlanılan şəxslərə və istintaqın öz nəticələrinə yönəltməli olduğunu bildirib.
