Pekində İran-Çin danışıqları
Çinin xarici işlər naziri Van İ sentyabrın 16-da Pekində İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ilə görüşüb. Danışıqlarda iki ölkə arasındakı münasibətlərlə yanaşı, İran-ABŞ qarşıdurması, Hörmüz boğazındakı vəziyyət və Yaxın Şərqdə artan gərginlik əsas müzakirə mövzuları olub.
Van İ Çin və İranın hərtərəfli strateji tərəfdaş olduğunu vurğulayaraq Pekinin Tehranla dialoq və əməkdaşlığı daha da gücləndirməyə hazır olduğunu bildirib.
Çin XİN-in rəsmi məlumatına əsasən, Van İ Pekinin İranın qanuni hüquq və maraqlarının qorunmasına dəstək verməyə hazır olduğunu açıq şəkildə bəyan edib.
Çin İranı strateji tərəfdaş hesab edir
Van İ Çinin İran siyasətinin ardıcıl və sabit olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, Pekin BMT Təhlükəsizlik Şurasında və digər çoxtərəfli platformalarda güc tətbiqinin əleyhinə çıxmağa və beynəlxalq münasibətlərin əsas prinsiplərinin qorunmasını müdafiə etməyə davam edəcək.
Çinli nazir Tehranla siyasi əlaqələndirmənin gücləndirilməsinə və iki ölkə arasındakı münasibətlərin daha da inkişaf etdirilməsinə hazır olduqlarını qeyd edib.
Çin daha əvvəl də İranın suverenliyinin, təhlükəsizliyinin, ərazi bütövlüyünün və milli ləyaqətinin qorunmasına dəstəyini açıqlamışdı.
Pekin müharibənin genişlənməsini istəmir
İranla strateji tərəfdaşlığını vurğulayan Çin eyni zamanda bölgədə hərbi qarşıdurmanın daha da genişlənməsinə qarşı olduğunu bildirib.
Van İ İran və ABŞ arasında davam edən müharibənin uzanmasının nə tərəflərin, nə də beynəlxalq ictimaiyyətin maraqlarına uyğun olduğunu deyib.
Çin tərəfi Tehran və Vaşinqtonu təmkin nümayiş etdirməyə, əvvəl əldə edilmiş razılaşmalar əsasında danışıqlar mexanizmini yenidən qurmağa və fikir ayrılıqlarının həlli üçün ciddi müzakirələr aparmağa çağırıb.
Çin: Gərginlik Yəmən və Qırmızı dənizə yayılmamalıdır
Pekinin diqqət çəkdiyi digər mühüm məsələ regional qarşıdurmanın coğrafiyasının genişlənməsi olub.
Van İ Çinin mövcud gərginliyin Yəmən və Qırmızı dəniz istiqamətində daha da yayılmasını istəmədiyini bildirib. Pekin tərəfləri vəziyyəti daha da mürəkkəbləşdirəcək addımlardan çəkinməyə və problemləri danışıqlar yolu ilə həll etməyə çağırıb.
Hörmüz boğazı da danışıqların gündəmində
Görüşdə Hörmüz boğazındakı vəziyyət ayrıca müzakirə edilib. Çin bütün tərəfləri beynəlxalq dəniz yolunun təhlükəsiz və açıq fəaliyyətinin bərpası istiqamətində təsirli addımlar atmağa çağırıb.
Pekin hesab edir ki, Hörmüz boğazında normal gəmiçiliyin təmin olunması qlobal enerji daşımaları, istehsal və təchizat zəncirlərinin sabitliyi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Çin eyni zamanda İranla Körfəz ölkələri arasında dialoqu dəstəklədiyini, tərəflərin bir-birinin ərazi suverenliyinə və milli təhlükəsizliyinə hörmət etməli olduğunu bildirib.
Əraqçi: İran öz hüquqlarını qoruyacaq
Abbas Əraqçi isə görüşdə İranın münaqişənin davam etməsini istəmədiyini və diplomatik həll yoluna qayıtmağa çalışdığını bildirib. Bununla yanaşı, Tehran öz hüquq və maraqlarını qətiyyətlə qoruyacağını bəyan edib.
Əraqçinin sözlərinə görə, İran regional ölkələrlə dialoqa, mehriban qonşuluq münasibətlərinin inkişaf etdirilməsinə və bölgədə sabitliyin bərpasına hazırdır. İranlı nazir Tehran-Pekin münasibətlərinə böyük əhəmiyyət verdiklərini və Çinlə qarşılıqlı dəstəyi, siyasi təmasları və praktiki əməkdaşlığı genişləndirmək istədiklərini də bildirib.
Beləliklə, Pekin bir tərəfdən İranın qanuni hüquq və maraqlarının müdafiəsinə dəstəyini açıq şəkildə ortaya qoyur, digər tərəfdən isə Tehran və Vaşinqtonu yenidən danışıqlar masasına qayıtmağa çağıraraq münaqişənin Yəmən və Qırmızı dənizə yayılmasının qarşısının alınmasını istəyir.
