Tramp: Memorandumun müddətini uzatmaq istəmirik
ABŞ Prezidenti Donald Tramp bazar ertəsi İranla imzalanmış anlaşma memorandumunun müddətinin uzadılmasına çalışmadıqlarını açıqlayıb.
Trampın sözlərinə görə, Tehran Vaşinqtonun zəruri hesab etdiyi razılaşmanı qəbul etməyəcək. ABŞ Prezidenti açıqlamasında İranla münasibətlər və davam edən danışıqlar prosesi ilə yanaşı, Hörmüz boğazının gələcək statusu barədə də diqqətçəkən fikirlər səsləndirib.
Tramp İranla bağlı mövqeyini sərtləşdirərək Vaşinqtonun Tehranla qarşıdurmada kifayət qədər imkanlara malik olduğunu bildirib.
Hörmüz boğazı ilə bağlı iddiasını təkrarladı
ABŞ Prezidenti Hörmüz boğazını “ABŞ ərazisi” elan etmək fikrinin onun xoşuna gəldiyini deyib. Tramp, həmçinin ABŞ-nin boğaza nəzarət etdiyini bildirib və İranın burada problemlər yarada biləcəyini söyləyib.
Hörmüz boğazı dünyanın ən mühüm enerji və dəniz nəqliyyatı yollarından biri hesab olunur. İran və Oman arasında yerləşən boğazın hüquqi statusu beynəlxalq dəniz hüququ ilə müəyyənləşir. Buna görə də Trampın boğazın ABŞ ərazisi elan edilməsi ilə bağlı sözləri regiondakı mövcud gərginlik fonunda xüsusi diqqət çəkib.
Tramp İrana güc mesajı verdi
ABŞ Prezidenti açıqlamasında Vaşinqtonun İranla hərbi və strateji baxımdan mübarizə aparmaq imkanlarına da toxunub.
Tramp ABŞ-nin İranla “asanlıqla” mübarizə apara biləcəyini bildirərək Vaşinqtonun digər ölkələrə münasibətdə olduğu kimi Tehran qarşısında da kifayət qədər imkanlara malik olduğunu deyib.
Onun açıqlaması İranın ABŞ ilə əldə olunmuş memorandumun tam icrası üçün Vaşinqtona bir neçə həftə vaxt verdiyinin bildirildiyi bir dövrə təsadüf edir.
Tehran: Hörmüz İranın nəzarətində qalacaq
İran xarici işlər nazirinin hüquq və beynəlxalq məsələlər üzrə müavini Kazım Qəribabadi Trampın Hörmüz boğazı ilə bağlı əvvəlki açıqlamalarına sərt cavab vermişdi.
Qəribabadi Hörmüz boğazının İran üçün strateji əhəmiyyət daşıdığını vurğulayaraq onun statusunun Vaşinqton tərəfindən müəyyənləşdirilə bilməyəcəyini bildirib. İran rəsmisi boğazın açılıb-bağlanması məsələsində Tehranın həlledici söz sahibi olduğunu bəyan edib.
Bu mövqe İran və ABŞ arasında yalnız memorandumun icrası deyil, Hörmüz boğazının gələcək rejimi ətrafında da ciddi fikir ayrılığının davam etdiyini göstərir.
İran müdafiədən hücum strategiyasına keçir
Eyni zamanda, İranın yüksək səviyyəli rəsmilərindən biri Tehranın hərbi siyasətində ciddi dəyişiklik etməyə hazırlaşdığını bildirib.
Rəsminin sözlərinə görə, İran öz strategiyasını “müdafiədən tam hücum mövqeyinə” keçirmək qərarına gəlib. Tehran Vaşinqtonun anlaşma memorandumundakı öhdəliklərini tam yerinə yetirməsi üçün bir neçə həftəlik müddət müəyyənləşdirib.
ABŞ-yə və region ölkələrinə İranın müəyyən etdiyi vaxt çərçivəsi vasitəçilər üzərindən çatdırılacaq.
Beləliklə, Vaşinqton memorandumun müddətini uzatmaq niyyətində olmadığını bildirərkən, Tehran sənəddə nəzərdə tutulan öhdəliklərin tam icrasını tələb edir. Hörmüz boğazı ilə bağlı qarşılıqlı sərt açıqlamalar isə ABŞ-İran qarşıdurmasında növbəti əsas gərginlik nöqtəsinin məhz bu strateji su yolu ola biləcəyini göstərir.
