Köçürmə əməliyyatlarında nəzərəçarpan ləngimə
“Reuters” agentliyinin məlumatına əsasən, ABŞ ordusunun İŞİD üzvlərini Suriyadan İraqa köçürməsi ilə bağlı əməliyyatlar son günlərdə əhəmiyyətli dərəcədə yavaşıyıb. Məlumata görə, bu ləngimə Bağdadın Vaşinqtona müraciət edərək prosesin tempinin azaldılmasını istəməsindən sonra baş verib.
Mənbələr bildirir ki, İraq hökuməti digər ölkələri öz vətəndaşlarını qəbul etməyə razı salmaq və eyni zamanda əlavə saxlanma obyektlərini hazırlamaq üçün vaxt qazanmağa çalışır.
Qərb ölkələrinin tərəddüdü əsas maneədir
Vətəndaşlarını geri almaq istəmirlər
Reuters yazır ki, prosesin ləngiməsinin əsas səbəblərindən biri bir sıra Qərb dövlətlərinin öz vətəndaşlarını geri qəbul etməkdən imtina etməsidir. Həmin şəxslər vaxtilə İŞİD sıralarına qoşulub, daha sonra Suriyada saxlanılıb və illərdir həbsdədirlər.
Bu mövqe Vaşinqtonun planlarını çətinləşdirir və İraqın üzərinə əlavə təhlükəsizlik və hüquqi yük qoyur.
Gözləntilər və reallıq arasında fərq
ABŞ tərəfi ilkin mərhələdə bir neçə gün ərzində təxminən 7 min İŞİD döyüşçüsünün İraqa köçürüləcəyini gözləyirdi. Lakin bir həftədən artıq vaxt keçməsinə baxmayaraq, rəsmi məlumatlara görə, indiyədək cəmi 500-ə yaxın məhbus transfer edilib.
İraqın məhkəmə və təhlükəsizlik orqanlarından olan rəsmilər, eləcə də üç Qərb diplomatı Reuters-ə bildiriblər ki, faktiki rəqəmlər ilkin planlardan xeyli aşağıdır.
Rəqəmlər: kimlər köçürülüb?
130 iraqlı, 400 əcnəbi
İraq Xarici İşlər Nazirliyindən bir rəsmi açıqlayıb ki, indiyədək İraqa gətirilənlərin sayı 500 nəfəri keçmir. Onun sözlərinə görə, köçürülənlər arasında təxminən 130 iraqlı və 400 xarici vətəndaş var.
Bağdad ABŞ-dan köçürmələrin tempini azaltmağı xahiş edib ki, digər dövlətlərlə danışıqlar aparılsın və əlavə saxlanma infrastrukturu yaradılsın.
Əməliyyatların başlanma səbəbi
ABŞ ordusu 21 yanvar tarixində İŞİD məhbuslarının köçürülməsinə başladığını açıqlamışdı. Bu qərar Suriyanın şimal-şərqində “Suriya Demokratik Qüvvələri” (QSD) ilə yaşanan toqquşmalardan sonra qəbul olunub.
Həmin toqquşmalar həbsxanaların və düşərgələrin təhlükəsizliyi ilə bağlı ciddi narahatlıqlar yaradıb. Çünki bu obyektlər uzun müddət məhz QSD-nin nəzarətində olub.
Təhlükəsizlik riski qalmaqda davam edir
Analitiklər bildirirlər ki, köçürmə prosesinin qeyri-müəyyənliyi həm Suriyada, həm də İraqda təhlükəsizlik risklərini artırır. Minlərlə İŞİD üzvünün taleyinin açıq qalması regionda yeni gərginlik ocaqları yarada bilər.
Mütəxəssislərin fikrincə, məsələ yalnız hərbi deyil, həm də siyasi və hüquqi yanaşma tələb edir və beynəlxalq koordinasiya olmadan problemin həlli çətin görünür.
