“Rosatom” İranın yeni nüvə planını açıqladı
Rusiyanın “Rosatom” dövlət korporasiyasının baş direktoru Aleksey Lixaçov İranın Rusiyanın iştirakı ilə yeni nüvə enerji bloklarının tikintisində maraqlı olduğunu bildirib.
Lixaçov İranda yeni atom elektrik stansiyası bloklarının tikilməsinin mümkün olub-olmaması ilə bağlı suala cavab verərkən Tehranın bu istiqamətdə istəyinin olduğunu təsdiqləyib.
“Əlbəttə, onların belə bir istəyi var”, – deyə “Rosatom”un baş direktoru bildirib.
Açıqlamadan məlum olur ki, İran nüvə energetikası sahəsində Rusiya ilə əməkdaşlığı yeni enerji bloklarının inşası vasitəsilə davam etdirmək niyyətindədir.
İranda hazırda Buşehr AES fəaliyyət göstərir
İranda hazırda fəaliyyət göstərən bir atom elektrik stansiyası var. Bu, Buşehr Atom Elektrik Stansiyasıdır.
Stansiyanın ilk enerji bloku 2011-ci ilin sentyabrında İranın milli elektrik şəbəkəsinə qoşulub.
Buşehrdə daha iki blok nəzərdə tutulub
“Rosatom”un atom elektrik stansiyalarının tikintisi proqramına Buşehr AES-də daha iki əlavə enerji blokunun yaradılması da daxildir.
Beləliklə, İran və Rusiyanın nüvə energetikası sahəsində əməkdaşlığı yalnız hazırda fəaliyyətdə olan enerji bloku ilə məhdudlaşmır.
Buşehrdə əlavə iki enerji blokunun tikilməsi “Rosatom”un proqramına daxil edilib.
25 milyard dollarlıq “Hörmüz” razılaşması
İran və Rusiya nüvə energetikası sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi istiqamətində daha bir böyük razılaşmaya 2025-ci ilin sentyabr ayının sonunda imza atıblar.
Tərəflər İranın cənubundakı Hörmüzqan vilayətində yaradılacaq yeni “Hörmüz” Atom Elektrik Stansiyasında dörd nüvə enerji blokunun tikintisinə dair müqavilə imzalayıblar.
Razılaşmanın ümumi dəyəri 25 milyard dollar təşkil edir.
Yeni stansiyada dörd enerji bloku tikiləcək
Razılaşmaya əsasən, Rusiyanın iştirakı ilə “Hörmüz” Atom Elektrik Stansiyasında ümumilikdə dörd nüvə enerji blokunun yaradılması nəzərdə tutulur.
Bu layihə Buşehr AES-də planlaşdırılan əlavə enerji bloklarından ayrıdır və İranın Hörmüzqan vilayətində yeni atom elektrik stansiyasının yaradılmasını nəzərdə tutur.
Beləliklə, təqdim olunan planlara həm fəaliyyətdə olan Buşehr AES-in genişləndirilməsi, həm də yeni “Hörmüz” AES-in tikintisi daxildir.
Kiçik güclü nüvə stansiyaları da gündəmdədir
Moskva və Tehran 2025-ci ilin sentyabrında yalnız böyük nüvə enerji blokları ilə bağlı razılaşma imzalamayıblar.
Həmin dövrdə iki ölkə İranda aşağı güclü atom elektrik stansiyalarının tikintisi sahəsində əməkdaşlığa dair anlaşma memorandumu da imzalayıb.
Tehran Rusiya ilə əməkdaşlığı genişləndirmək istəyir
“Rosatom”un rəhbəri Aleksey Lixaçovun son açıqlaması İranın nüvə energetikası sahəsində Rusiya ilə əməkdaşlığı davam etdirmək və yeni enerji bloklarının tikintisini həyata keçirmək niyyətində olduğunu göstərir.
Hazırda İranda Buşehr AES fəaliyyət göstərir və onun ilk enerji bloku 2011-ci ildən ölkənin elektrik şəbəkəsinə qoşulub. “Rosatom”un proqramında həmin stansiyada daha iki enerji blokunun yaradılması nəzərdə tutulur.
Bununla yanaşı, 2025-ci ilin sentyabrında İran və Rusiya Hörmüzqan vilayətində yeni “Hörmüz” AES-in dörd enerji blokunun tikintisi üçün 25 milyard dollarlıq razılaşma imzalayıblar.
Tərəflər həmçinin İranda aşağı güclü atom elektrik stansiyalarının tikintisi üzrə əməkdaşlıq haqqında anlaşma memorandumu imzalayıblar. Lixaçov isə İranın Rusiyanın iştirakı ilə yeni nüvə enerji bloklarının tikilməsində maraqlı olduğunu bir daha təsdiqləyib.
