Büdcəyə 3 milyard manatdan çox vergi daxil olub
2026-cı ilin yanvar–fevral aylarında İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətinin xətti ilə dövlət büdcəsinə 3 milyard manatdan çox vergi daxil olub. Rəsmi məlumatlara görə, bu göstərici müəyyən edilmiş proqnozdan 79,4 milyon manat artıqdır.
Buna baxmayaraq, ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə vergi daxilolmalarında 1,4 faiz azalma müşahidə edilib. Bu isə dövlət büdcəsinin gəlirlərində müəyyən geriləmənin baş verdiyini göstərir.
Rəsmilər bildirir ki, ümumi daxilolmalar proqnozu üstələsə də, bəzi sektorlar üzrə azalma ümumi statistikanın aşağı düşməsinə səbəb olub.
Neft-qaz sektorunda ciddi azalma qeydə alınıb
Vergi daxilolmalarındakı azalmanın əsas səbəblərindən biri neft-qaz sektorunda müşahidə olunan geriləmə ilə əlaqələndirilir. Dövlət Vergi Xidmətinin məlumatına görə, 2026-cı ilin ilk iki ayında bu sahədən daxilolmalar 21,4 faiz azalıb.
Belə ki, 2025-ci ilin eyni dövründə neft-qaz sektorundan büdcəyə daxil olan vergi məbləği 1 milyard manatdan çox olmuşdu. Cari ilin yanvar–fevral aylarında isə bu göstərici təxminən 800 milyon manata qədər enib.
Ekspertlər qeyd edir ki, bu azalma enerji sektorundakı dəyişikliklər və gəlirlərin azalması ilə bağlı ola bilər.
Qeyri-neft-qaz sektorunda artım davam edir
Neft-qaz sektorunda azalma qeydə alınsa da, qeyri-neft-qaz sahəsində vergi daxilolmalarında artım müşahidə olunub. Dövlət Vergi Xidmətinin məlumatına görə, bu sektordan büdcəyə 2 milyard 286,5 milyon manatdan çox vəsait daxil olub.
Bu məbləğ proqnozdan 69,6 milyon manat çoxdur. Ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə isə qeyri-neft-qaz sektorundan daxilolmalar 172,4 milyon manat və ya 8,2 faiz artıb.
Rəsmilər hesab edir ki, bu artım ölkədə qeyri-neft iqtisadiyyatının genişlənməsi və vergi inzibatçılığının təkmilləşdirilməsi ilə bağlıdır.
Sosial və tibbi sığorta üzrə daxilolmalar artıb
2026-cı ilin ilk iki ayında məcburi dövlət sosial sığorta haqları üzrə daxilolmalar da yüksək olub. Bu istiqamətdə büdcəyə 1 milyard 19,8 milyon manatdan çox vəsait daxil olub.
Rəsmi məlumatlara görə, bu göstərici proqnozdan təxminən 20,8 milyon manat artıqdır. Qeyri-büdcə təşkilatları üzrə daxilolmalar isə 706,1 milyon manat təşkil edib.
Eyni dövrdə işsizlikdən sığorta haqları üzrə daxilolmalar 37,3 milyon manata yaxın olub ki, bu da proqnozdan təxminən 1,5 milyon manat çoxdur. Qeyri-büdcə təşkilatları üzrə daxilolmalar isə 29,9 milyon manatdan artıq olub.
İcbari tibbi sığorta haqları üzrə daxilolmaların həcmi isə 163,3 milyon manatdan çox təşkil edib. Bu göstərici proqnozdan 5,5 milyon manatdan artıqdır. Qeyri-büdcə təşkilatları üzrə daxilolmalar isə 115,7 milyon manata yaxın olub.
