Xarici işlər naziri Hakan Fidan NTV-yə verdiyi müsahibədə Suriya, Qəzza, İran və qlobal proseslərlə bağlı mühüm açıqlamalar verib. Fidan atəşkəs prosesindən Qəzzaya yardım planlarına, İrandakı etirazlardan ABŞ-ın Qrenlandiya ilə bağlı mövqeyinə qədər bir çox mövzuda dəyərləndirmələr aparıb.
Suriya’da atəşkəs prosesi
SDQ ilə Dəməşq arasında əldə olunan atəşkəsə toxunan Fidan prosesin həssaslığına diqqət çəkib. Atəşkəsin uzadılmasının gündəmdə olduğunu bildirən Fidan bunları deyib:
“Atəşkəsə gəlinən prosesdə çox sayda hadisə baş verib. Qısa desəm, hazırda İŞİD məhbuslarının Suriyadan İraqa köçürülməsi məsələsi var. Belə bir şəraitdə atəşkəsin bir qədər də uzadılması lazım gələ bilər. Hazırda bu istiqamətdə bir tələb mövcuddur. Davam edən diplomatik təmaslar var, biz də bu prosesin içindəyik. Biz toqquşma istəmirik. Ümid edirəm ki, müsbət bir sülh prosesi başlayacaq.”
Qəzza üçün Sülh Şurası
Qəzzada yaradılması planlaşdırılan strukturla bağlı danışan Fidan, Sülh Şurasının iki komitədən ibarət olacağını bildirib. O, “Sülh Şurasına bağlı iki komitə var. Onlardan biri Qəzzanın milli iradəsini təmsil edəcək və idarəetməni üzərinə götürəcək komitədir. Digəri isə Qəzzanın katibliyini icra edəcək komitədir.” deyə qeyd edib.
Qəzzanın Türkiyə üçün prioritet mövzu olduğunu vurğulayan Fidan, “Qəzza bizim üçün təcili məsələdir. Prosesin başlanğıcındayıq. Rəfah sərhəd qapısı gələn həftə açıla bilər. Türkiyə hazırda Qızıl Aypara vasitəsilə fasiləsiz yardım fəaliyyəti həyata keçirir.” deyib. Məskunlaşma problemi ilə bağlı isə “Hazırda konteynerlərin göndərilməsi məsələsi var.” ifadəsini işlədib.
Qəzzaya türk hərbçiləri göndəriləcəkmi?
Bu suala da cavab verən Fidan, İsrailin mövqeyinə baxmayaraq Türkiyənin öz prinsipial duruşunu davam etdirdiyini bildirərək, “İsrail bizimlə bağlı hər şeyə qarşıdır, amma mübarizəmiz davam edəcək. Lazımi şərtlər formalaşarsa, hərbi dəstək məsələsində iradəmiz var.” deyib.
HƏMAS silahı yerə qoyacaqmı?
Fidan bu mövzunun yol xəritəsinin bir hissəsi olmalı olduğunu vurğulayaraq, “Bu, yol xəritəsinin daxilində yer almalı olan bir mövzudur. Bizim bir nömrəli prioritetimiz Qəzza əhalisinin Qəzzada qalmasıdır.” açıqlamasını verib.
Trampın Qrenlandiya çıxışı
ABŞ-ın sabiq prezidenti Donald Trampın Qrenlandiya ilə bağlı israrını dəyərləndirən Fidan bunları söyləyib:
“ABŞ-ın bu cür istəklərinin və strateji arzularının olduğu sirr deyil. Bunun necə həyata keçirilməsi ayrı bir mövzudur, amma Tramp dövründə bu istiqamətdə bir təşəbbüsün olduğu açıqdır. Belə bir ərazi itkisi alyansın dağılması mənasına gələr.”
İrandakı etirazlar
İranda baş verən hadisələrə də toxunan Fidan, xalqın rejimə qarşı etiraz etdiyi yönündəki təhlillərin mütləq doğru olmaya biləcəyini bildirib:
“İranda ciddi iqtisadi çətinliklər var. Xalqın iqtisadi problemlərə göstərdiyi reaksiyanı rejimə qarşı etiraz kimi qiymətləndirmək həmişə doğru analiz olmaya bilər.”
Etirazlar realdır, lakin başqalarının gözlədiyi kimi bir rejim dəyişikliyi də baş verməz. Biz region xalqları olaraq yeni bir müharibə istəmirik. ABŞ-ın İrana müdaxilə edəcəyi deyilən gecə ərzində intensiv telefon danışıqları oldu. Ümid edirəm ki, İran bir çıxış yolu tapar. Xüsusilə İsrailin İrana hücum etmək axtarışında olduğuna dair əlamətlər mövcuddur.
