Oman dənizində gərgin anlar
ABŞ ordusu Oman dənizində Amerikanın “Abraham Lincoln” aviadaşıyıcısına yaxınlaşdığı iddia edilən İrana məxsus pilotsuz uçuş aparatını (PUA) məhv edib. Məlumat ABŞ-li rəsmilərə istinadən “Reuters” agentliyi tərəfindən yayılıb.
Agentliyin məlumatına görə, hadisə ABŞ-nin bölgədə hərbi mövcudluğunu gücləndirdiyi və Vaşinqtonla Tehran arasında gərginliyin artdığı bir dövrdə baş verib. ABŞ tərəfi PUA-nın aviadaşıyıcıya təhlükəli dərəcədə yaxınlaşdığını əsas gətirərək onun zərərsizləşdirildiyini bildirib.
CENTCOM-un açıqlaması
ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) yanvarın 26-da yaydığı bəyanatda qeyd edib ki, “Abraham Lincoln” aviadaşıyıcı zərbə qrupu regional təhlükəsizlik və sabitliyin dəstəklənməsi məqsədilə Yaxın Şərq bölgəsinə yerləşdirilib.
Açıqlamada vurğulanıb ki, məhv edilən pilotsuz uçuş aparatı İran istehsalı olan Shahed-139 modeli kimi tanınıb. Bildirilib ki, PUA ABŞ Hərbi Hava Qüvvələrinə məxsus F-35 qırıcısı tərəfindən vurulub.
ABŞ-in bölgədə hərbi mövcudluğu
“Abraham Lincoln” aviadaşıyıcısının bölgəyə göndərilməsi ABŞ-in Yaxın Şərqdə hərbi fəallığını artırdığı bir mərhələyə təsadüf edir. Vaşinqton bu addımı regionda təhlükəsizlik balansının qorunması və müttəfiqlərin müdafiəsinin təmin edilməsi ilə əsaslandırır.
ABŞ rəsmiləri bildirirlər ki, aviadaşıyıcı qruplarının yerləşdirilməsi dəniz yollarının təhlükəsizliyinin qorunması və mümkün təhdidlərin qarşısının alınması məqsədi daşıyır.
İran–ABŞ münasibətlərində yeni gərginlik
Hadisə İranla ABŞ arasında onsuz da gərgin olan münasibətləri daha da kəskinləşdirə bilər. Son aylarda tərəflər arasında hərbi təhdidlər, qarşılıqlı ittihamlar və bölgədə artan hərbi aktivlik diqqət çəkir.
İran tərəfi isə adətən bu cür iddiaları rədd edir və ABŞ-nin bölgədəki hərbi mövcudluğunu “təxribat xarakterli” adlandırır. Hadisə ilə bağlı Tehranın rəsmi mövqeyi hələlik açıqlanmayıb.
Bölgədə risklər artır
Hərbi ekspertlərin fikrincə, Oman dənizi və Hörmüz boğazı ətrafında baş verən bu cür insidentlər regionda eskalasiya riskini yüksəldir. Xüsusilə strateji əhəmiyyətə malik dəniz marşrutlarında baş verən qarşıdurmalar qlobal enerji bazarları və beynəlxalq ticarət üçün də ciddi risklər yarada bilər.
ABŞ isə bildirib ki, bölgədəki qüvvələri istənilən təhlükəyə qarşı cavab verməyə hazırdır və hərbi gəmilərin təhlükəsizliyi əsas prioritet olaraq qalır.
