Hörmüz boğazı ətrafında gərginlik artır
Britaniyanın nüfuzlu “The Economist” jurnalının məlumatına görə, ABŞ-da Hörmüz boğazındakı vəziyyətlə bağlı ciddi narahatlıq yaranıb. Nəşr bildirir ki, ABŞ prezidenti Donald Tramp gəmi sahiblərini bu strateji su yolundan keçərkən “cəsarət göstərməyə” çağırsa da, ABŞ hərbi gəmiləri belə boğazdan keçmək məsələsində ehtiyatlı davranır.
Jurnalın yazdığına görə, ABŞ donanması mümkün hücum riskləri səbəbindən bu marşrutda hərəkət edən ticarət gəmilərinə tam təhlükəsizlik təmin edə bilməyəcəyini etiraf edib.
Daha əvvəl “The Guardian” qəzeti də Trampın Hörmüz boğazında enerji axınının təhlükəsizliyi ilə bağlı verdiyi vədlərin praktiki nəticə vermədiyini qeyd etmişdi.
İran boğazda müdafiə imkanlarını gücləndirir
“CNN” telekanalı isə kəşfiyyat mənbələrinə istinadən xəbər verir ki, İran Hörmüz boğazında müdafiə imkanlarını gücləndirməyə başlayıb. Məlumata görə, Tehran bu strateji bölgədə hərbi mövqelərini və müdafiə sistemlərini genişləndirir.
Bildirilir ki, İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu müxtəlif hərbi vasitələrdən istifadə etmək imkanına malikdir. Bunlara mina yerləşdirmə qabiliyyətinə malik sürətli qayıqlar, partlayıcı maddələrlə təchiz olunmuş hücum qayıqları və uzaqmənzilli raket batareyaları daxildir.
Bu sistemlərin boğazdan keçən gəmilərə və ümumilikdə beynəlxalq gəmiçilik marşrutlarına ciddi təsir göstərə biləcəyi qeyd olunur.
ABŞ donanması gəmiləri müşayiət edə bilmir
“Reuters” agentliyinin məlumatına görə, ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələri gəmiçilik şirkətlərinə hazırkı şəraitdə Hörmüz boğazına daxil olan ticarət gəmilərini müşayiət edə bilməyəcəyini bildirib.
Agentlik qeyd edir ki, ABŞ donanması gəmiçilik və neft sektorunun nümayəndələri ilə mütəmadi brifinqlər keçirib. Bu görüşlər zamanı hərbi qurum bölgədə təhlükəsizlik vəziyyətinin mürəkkəb olduğunu və hazırda gəmilərə müşayiət təmin etməyin mümkün olmadığını açıqlayıb.
Ticarət gəmisi zədələndi
Bölgədə təhlükəsizlik risklərinin artdığı bir vaxtda yeni insident də qeydə alınıb. Böyük Britaniyanın Dəniz Ticarət Əməliyyatları Agentliyi (UKMTO) BƏƏ yaxınlığında bir konteyner gəmisinin zədələndiyini bildirib.
Məlumata görə, gəmi BƏƏ-nin Rəs əl-Xeymə əmirliyindən təxminən 25 dəniz mili şimal-qərbdə üzərkən “naməlum mərmi” nəticəsində zərər görüb. Hadisə nəticəsində gəminin ekipaj üzvlərinin xəsarət almadığı qeyd olunub.
Qlobal enerji bazarına təsir
İran ətrafında davam edən müharibə və artan gərginlik beynəlxalq ticarətə də ciddi təsir göstərib. Analitik şirkət “Kpler” və onun idarə etdiyi “MarineTraffic” platformasının məlumatına görə, bölgədə neft tankerlərinin hərəkəti təxminən 90 faiz azalıb.
Bu vəziyyət nəticəsində dünya bazarında neft qiymətləri 115 dolları keçib və bir sıra ölkələr enerji istehsalını azaltmaq istiqamətində addımlar atmağa başlayıb.
Qeyd edək ki, normal şəraitdə Hörmüz boğazından dünya üzrə daşınan neftin və mayeləşdirilmiş təbii qazın təxminən 20 faizi keçir. Bu səbəbdən boğazın təhlükəsizliyi qlobal enerji bazarı üçün strateji əhəmiyyət daşıyır.
İran tərəfinin açıqlaması
İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun Hərbi Dəniz Qüvvələrinin komandanı admiral Əli Rza Tənksiri də məsələ ilə bağlı açıqlama verib. O bildirib ki, İrana qarşı hücumlarda iştirak edən tərəflərlə əlaqəli gəmilərin Hörmüz boğazından keçməsinə icazə verilməyəcək.
