Tarixin qanlı səhifəsi
31 Mart Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü kimi qeyd olunur və xalqımıza qarşı törədilmiş ən ağır faciələrdən birinin xatirəsini yaşadır. 1918-ci ilin mart-aprel aylarında baş verən qırğınlar təkcə Azərbaycan tarixində deyil, bəşər tarixində də ən dəhşətli hadisələrdən biri hesab olunur.
1918-ci il qırğınlarının miqyası
Həmin dövrdə Bakı, Şamaxı, Quba, Qarabağ, Zəngəzur, Naxçıvan və digər bölgələrdə dinc əhaliyə qarşı genişmiqyaslı qətliamlar həyata keçirilib. Qadın, uşaq və yaşlı demədən on minlərlə insan amansızlıqla öldürülüb, yaşayış məntəqələri dağıdılıb.
Tarixi mənbələrə görə, təkcə Bakıda bir neçə gün ərzində minlərlə insan qətlə yetirilib, şəhərin böyük hissəsi xarabalığa çevrilib.
Şamaxı və digər bölgələrdə vəhşiliklər
Şamaxıda yüzlərlə kənd dağıdılıb, minlərlə insan öldürülüb. Müxtəlif mənbələrdə qurbanların sayı fərqli göstərilsə də, onların minlərlə olduğu təsdiqlənir.
Eyni qəddarlıq digər bölgələrdə də müşahidə olunub və geniş ərazilər talan edilib.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin addımları
1918-ci ildə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti bu hadisələrin araşdırılması üçün Fövqəladə İstintaq Komissiyası yaradıb. Martın 31-i ümummilli matəm günü elan edilib və faciəyə siyasi qiymət verilməsinə başlanılıb.
Lakin Cümhuriyyətin süqutu bu prosesin yarımçıq qalmasına səbəb olub.
Tarixi həqiqətlərin bərpası
Müstəqillik əldə edildikdən sonra bu hadisələrin araşdırılması yenidən gündəmə gəlib. 1998-ci il fərmanı ilə 31 Mart Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü kimi rəsmiləşdirilib və faciələrə siyasi-hüquqi qiymət verilib.
Xocalı faciəsi ilə davam edən tarix
XX əsrin sonlarında bu faciələrin davamı kimi 1992-ci ildə Xocalı soyqırımı baş verib. Bu hadisə də Azərbaycan xalqına qarşı həyata keçirilən ən ağır cinayətlərdən biri kimi tarixə düşüb.
Beynəlxalq tanıtım və mübarizə
Azərbaycan dövləti bu faciələrin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində ardıcıl fəaliyyət göstərir. “Xocalıya ədalət!” kampaniyası və digər təşəbbüslər bu istiqamətdə mühüm rol oynayır.
Tarixi yaddaşın qorunması
31 Mart yalnız anım günü deyil, həm də tarixi yaddaşın qorunması və gələcək nəsillərə ötürülməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Bu gün Azərbaycan xalqı soyqırımı qurbanlarını ehtiramla yad edir və bu cür faciələrin bir daha təkrarlanmaması üçün birlik nümayiş etdirir.
